Encyklopedia INCI

Sodium Lactate

Mleczan sodu

Sól sodowa kwasu mlekowego i naturalny składnik warstwy rogowej naskórka (NMF). Humektant i bufor pH w kremach, serach i odżywkach.

Czym jest mleczan sodu

Sodium Lactate to sól sodowa kwasu mlekowego (kwasu 2-hydroksypropanowego), otrzymywana przez zobojętnienie kwasu wodorotlenkiem sodu. CosIng podaje dwa numery CAS: ogólny i dla soli kwasu L-mlekowego. W badaniach opisanych przez CIR używano jego roztworów wodnych o stężeniu 50-70%.

Mleczany są naturalnym składnikiem naskórka: Middleton (1978) zaliczył mleczan sodu, razem z solą sodową PCA, do najbardziej higroskopijnej frakcji warstwy rogowej. Według danych FDA z 2013 r., przytoczonych przez CIR, mleczan sodu występował w 337 kosmetykach, najczęściej nawilżających, do twarzy i do mycia.

Jak działa mleczan sodu

  • Jako humektant wiąże wodę; według Foxa i wsp. (1962) pochłaniał jej więcej niż inne główne rozpuszczalne w wodzie składniki zrogowaciałego naskórka oraz więcej niż gliceryna i glikol propylenowy.
  • Uzupełnia pulę mleczanów w warstwie rogowej. Nakagawa i wsp. (2004) u 40 zdrowych osób stwierdzili, że zawartość mleczanu i potasu w naskórku spadała od lata do zimy i że spośród badanych składników NMF tylko te dwa korelowały z nawodnieniem, sztywnością i pH warstwy rogowej.
  • Z kwasem mlekowym (pKa 3,86) tworzy bufor stabilizujący pH produktu.

CosIng wymienia też funkcję keratolityczną, ale zmiękczanie naskórka zależy od wolnego kwasu. W badaniu Takahashiego i wsp. (1985) na izolowanej warstwie rogowej kwas mlekowy uplastyczniał ją silniej niż mleczan sodu, a jego wnikanie malało ze wzrostem pH; mleczan sodu silniej zwiększał za to chłonność wody.

Stężenia i pH

W danych CIR z 2013 r. stężenia wynosiły 0,0002-8% w produktach niespłukiwanych i do 7,6% w spłukiwanych. CIR uznał kwas mlekowy i jego sole za bezpieczne w stężeniu do 10% przy pH gotowego produktu co najmniej 3,5, a w produktach salonowych, krótko stosowanych i dokładnie spłukiwanych, do 30% przy pH co najmniej 3,0. Przy pH 3,86 połowa kwasu występuje w postaci wolnej; przy pH zbliżonym do obojętnego prawie całość jest mleczanem.

Dla kogo jest ten składnik

Dla skóry suchej, szorstkiej i łuszczącej się, zwłaszcza zimą, gdy zawartość mleczanów w naskórku spada. W produkcie o obojętnym pH działa łagodniej niż kwas mlekowy, więc nadaje się też dla osób, które źle tolerują kwasy AHA.

Jak stosować produkty z mleczanem sodu

Kremy i sera nawilżające z mleczanem sodu można stosować rano i wieczorem. Para Lactic Acid i Sodium Lactate w składzie oznacza bufor: jeśli produkt jest złuszczający i ma niskie pH, wprowadza się go stopniowo i chroni skórę przed słońcem; jeśli ma pH zbliżone do obojętnego, pełni funkcję nawilżającą.

Bezpieczeństwo i przeciwwskazania

U królików 50% i 70% roztwory mleczanu sodu nie drażniły skóry po jednorazowej aplikacji pod okluzją, a przy wielokrotnym nakładaniu były dobrze lub względnie dobrze tolerowane. Testy mutagenności były ujemne. CIR uznał kwas mlekowy i jego sole za bezpieczne w podanych granicach, gdy produkt nie zwiększa wrażliwości skóry na słońce albo zawiera zalecenie codziennej ochrony przeciwsłonecznej. Zwiększoną wrażliwość na UV wykazano w badaniach FDA preparatu z 10% kwasem glikolowym przy pH 3,5; wniosek CIR rozciąga tę ostrożność na sole. Mleczan sodu jest dodatkiem do żywności (E325), a mleczany naturalnym metabolitem, więc stosowanie w ciąży nie budzi zastrzeżeń.

Co pokazują badania

Dane z udziałem ludzi są stare i nieliczne. Middleton (1974) opisał, że 10% roztwory kwasu mlekowego i mleczanu sodu zmniejszały suchość i łuszczenie skóry dłoni u kobiet w porównaniu z balsamem kontrolnym, przy czym kwas działał silniej; ocena była jakościowa. McCallion i Li Wan Po (1995) u czterech kobiet stwierdzili, że zwiększenie stężenia mleczanu sodu z 5% do 10% w obecności mocznika obniżało TEWL. Nowoczesnych badań z grupą kontrolną dla samego mleczanu sodu brakuje.

Status prawny w Unii Europejskiej

Regulacja
Nie ujęty w załącznikach - brak ograniczeń rozporządzenia (WE) 1223/2009

Z czym łączyć, z czym uważać

Dobrze łączy się z

  • Lactic Acidrazem tworzą bufor mleczanowy
  • Sodium PCAdrugi składnik najbardziej higroskopijnej frakcji NMF
  • Fructosegłówny humektant tych samych mieszanin typu NMF
  • PCACIR wymienia PCA i mleczan sodu jako najbardziej higroskopijną frakcję warstwy rogowej
  • Ureabufor mleczanowy o pH 6,0 najlepiej spowalniał rozkład mocznika w roztworze (Panyachariwat i Steckel, 2014)

Mity i sprostowania

MitMleczan sodu zawiera laktozę albo białka mleka i szkodzi osobom z nietolerancją laktozy lub alergią na mleko.

Jak jestMleczan sodu to prosta sól organiczna (C3H5NaO3), a nie cukier ani białko. Nazwa pochodzi od kwasu mlekowego, który powstaje m.in. podczas fermentacji mleka, ale sam związek nie ma nic wspólnego z laktozą ani z białkami mleka.

Najczęściej zadawane pytania

Czy mleczan sodu jest wegański?

Zależy od surowca. Kwas mlekowy otrzymuje się głównie przez fermentację, a jako surowiec stosuje się m.in. serwatkę, skrobię kukurydzianą, ziemniaki lub melasę; bywa też wytwarzany syntetycznie. Źródła nie widać na etykiecie, dlatego pewność daje tylko informacja od producenta albo certyfikat wegański.

Czym różni się mleczan sodu od mleczanu potasu?

Oba są solami kwasu mlekowego i humektantami. Nakagawa i wsp. (2011) na izolowanej warstwie rogowej z podeszwy stóp wykazali, że mleczan potasu zwiększał zawartość wody związanej z białkami warstwy rogowej bardziej niż mleczan sodu. Badań porównujących oba składniki w kosmetykach na ludziach nie ma.

Czy mleczan sodu działa na włosy?

W odżywkach i serach do włosów pełni głównie rolę humektantu i regulatora pH. W danych CIR z 2013 r. zgłoszono 20 produktów do włosów z tym składnikiem, w stężeniu 0,0002%. Badań jego wpływu na włosy nie opublikowano.

Składniki o podobnym działaniu

Źródła

  1. CosIng: SODIUM LACTATE
  2. Cosmetic Ingredient Review, Safety Assessment of Alpha Hydroxy Acids as Used in Cosmetics, ponowna ocena 2013
  3. Nakagawa N i in., Relationship between NMF (lactate and potassium) content and the physical properties of the stratum corneum in healthy subjects, Journal of Investigative Dermatology 2004
  4. Nakagawa N i in., Hydrating effect of potassium lactate is caused by increasing the interaction between water molecules and the serine residue of the stratum corneum protein, Experimental Dermatology 2011

Kartę opracowała Redakcja JoKaPROskin. Aktualizacja: .

Opis dotyczy składnika, nie właściwości leczniczych produktu. Kosmetyk pielęgnuje i poprawia wygląd skóry, nie leczy chorób ani nie zastępuje leku. Informacje mają charakter edukacyjny i nie stanowią porady medycznej. Stan prawny składnika odnosi się do rozporządzenia (WE) 1223/2009 na dzień aktualizacji karty.