Encyklopedia INCI

Sodium Laureth Sulfate

Lauretosiarczan sodu

Anionowy środek myjący z oksyetylenowanego alkoholu laurylowego (SLES). Podstawa wielu szamponów i żeli; w testach płatkowych drażni wyraźnie słabiej niż SLS.

Czym jest lauretosiarczan sodu

Sodium Laureth Sulfate (SLES) to anionowy środek powierzchniowo czynny, sól sodowa siarczanowanego, oksyetylenowanego alkoholu laurylowego, w którym łańcuch zawiera średnio od 1 do 4 jednostek tlenku etylenu. Powstaje w trzech etapach: alkohol laurylowy reaguje z tlenkiem etylenu, produkt siarczanuje się trójtlenkiem siarki albo kwasem chlorosulfonowym, a na końcu zobojętnia zasadą. Surowiec handlowy to lepka, żółtawa ciecz (CIR, 1983). W USA w 2007 r. był składnikiem 2180 kosmetyków, głównie szamponów, płynów do kąpieli i mydeł w płynie (CIR, 2010).

Jak działa lauretosiarczan sodu

  • Myje i pieni się: tworzy micele, które otaczają sebum i zabrudzenia, a woda je spłukuje.
  • Dobrze znosi twardą wodę i rozprasza osady mydeł wapniowych; te cechy nasilają się ze stopniem oksyetylenowania (CIR, 2010).
  • Działa na naskórek słabiej niż SLS: w badaniu in vitro płaty naskórka pęczniały w roztworze SLES znacznie mniej niż w roztworze bardziej hydrofobowego SLS (CIR, 1983).

Stężenia i pH

Według ankiety przemysłu w USA z 2008 r. SLES stanowił 11-50% szamponów, 0,6-25% produktów oczyszczających skórę, 2-47% mydeł i płynów do kąpieli, a w tuszach do rzęs 0,1-0,3% (CIR, 2010). Roztwór wodny 10% ma pH 7,5-9,0 (CIR, 1983). Lepkość szamponu uzyskuje się często dodatkiem soli, która ekranuje ładunki cząsteczek i sprzyja powstawaniu wydłużonych miceli (Xu i Amin, 2019). Podrażnienie skóry i oczu rośnie wraz ze stężeniem SLES (CIR, 2010).

Dla kogo jest lauretosiarczan sodu

Dla skóry normalnej i tłustej oraz do mycia włosów, zwłaszcza przetłuszczających się i obciążonych kosmetykami do stylizacji. Skórze suchej i wrażliwej lepiej służą produkty z niższym udziałem SLES albo oparte na łagodniejszych surfaktantach.

Jak stosować produkty z lauretosiarczanem sodu

Produkty z SLES to przede wszystkim kosmetyki spłukiwane; w niespłukiwanych SLES pojawia się rzadko (CIR, 2010). Szampon czy żel nakłada się na mokrą skórę, spienia i dokładnie spłukuje, bez przedłużania kontaktu. W składzie stoi zwykle tuż po wodzie, często obok Cocamidopropyl Betaine; ta para to jeden z najczęstszych układów myjących w szamponach i żelach (Yorke i in., 2021).

Bezpieczeństwo i przeciwwskazania

Panel CIR uznał SLES za bezpieczny w obecnych zastosowaniach, gdy produkt jest sformułowany tak, by nie drażnić. SLES drażni skórę i oczy, ale nie uczula, a w badaniach działania ogólnego, rozrodczego, fotouczulającego i w długoterminowych badaniach na zwierzętach, także nad powstawaniem nowotworów, nie wywołał działań niepożądanych (CIR, 2010). Zanieczyszczeniem SLES może być 1,4-dioksan, produkt uboczny oksyetylenowania. Dioksan jest w UE zakazany w kosmetykach (zał. II poz. 343 rozp. (WE) 1223/2009), a art. 17 dopuszcza tylko niezamierzone śladowe ilości substancji zakazanej, technicznie nieuniknione przy dobrej praktyce produkcji, jeśli produkt pozostaje bezpieczny. W 15 japońskich produktach myjących stężenie 1,4-dioksanu nie przekraczało 10 µg/g, czyli poziomu uznawanego za bezpieczny i technicznie osiągalny przy dobrej praktyce produkcji; obniżyć je może kontrola syntezy surowca (Tahara i in., 2013). W badaniu FDA wykryto go w 47 z 82 kosmetyków dla dzieci, średnio 1,54 µg/g (Zhou, 2019).

Co pokazują badania

SLES porównywano z SLS w testach płatkowych z pomiarem TEWL i przepływu krwi w skórze: przy stężeniach 0,125-2% i czasie 6-24 godzin SLES wywoływał znacznie słabszą reakcję, a podrażnienie po nim było mierzalne do 7. dnia, podczas gdy po SLS TEWL była podwyższona jeszcze 10. dnia (Löffler i Happle, 2003). W protokole testu płatkowego do porównań międzylaboratoryjnych SLES i SLS są kontrolami dodatnimi (Mehling i in., 2010). Nie odnaleziono badań porównujących w codziennym użyciu szampony o różnej zawartości SLES.

Z czym łączyć, z czym uważać

Dobrze łączy się z

Łączyć z ostrożnością

Mity i sprostowania

MitSLES i SLS to ten sam składnik pod dwiema nazwami.

Jak jestW SLES między łańcuchem laurylowym a grupą siarczanową są jednostki tlenku etylenu. Różnią się działaniem na skórę, a 1,4-dioksan może towarzyszyć surowcom oksyetylenowanym, takim jak SLES; SLS, który nie jest oksyetylenowany, nie niesie tego ryzyka, poza możliwym zanieczyszczeniem z instalacji produkcyjnej (Bondi i in., 2015).

Najczęściej zadawane pytania

Czy szampon z SLES nadaje się do codziennego mycia?

Panel CIR zauważył, że choć SLES może drażnić, w praktyce produkty z nim rzadko wywołują podrażnienia, bo o tolerancji decyduje cała receptura. Jeśli po codziennym myciu skóra głowy swędzi lub się przesusza, warto spróbować produktu z łagodniejszym układem myjącym.

Czy 1,4-dioksan jest podany na etykiecie?

Nie. To zanieczyszczenie powstające przy produkcji surowca, a nie składnik dodawany do kosmetyku, więc nie ma go w wykazie składników (Zhou, 2019). Jego zawartość kontroluje producent surowca i uwzględnia ocena bezpieczeństwa produktu.

Czym SLES różni się od Ammonium Laureth Sulfate i Magnesium Laureth Sulfate?

To sole tego samego siarczanowanego, oksyetylenowanego alkoholu z różnymi kationami. Panel CIR uznał, że w recepturze sole i tak dysocjują, dlatego wyniki badań SLES przenosi się na całą grupę i objął je wspólną oceną.

Składniki o podobnym działaniu

Źródła

  1. CosIng: SODIUM LAURETH SULFATE
  2. Robinson VC i in., Final report of the amended safety assessment of sodium laureth sulfate and related salts of sulfated ethoxylated alcohols, International Journal of Toxicology 2010 (Cosmetic Ingredient Review)
  3. Löffler H, Happle R, Profile of irritant patch testing with detergents: sodium lauryl sulfate, sodium laureth sulfate and alkyl polyglucoside, Contact Dermatitis 2003
  4. Tahara M, Obama T, Ikarashi Y, Development of analytical method for determination of 1,4-dioxane in cleansing products, International Journal of Cosmetic Science 2013

Opis dotyczy składnika, nie właściwości leczniczych produktu. Kosmetyk pielęgnuje i poprawia wygląd skóry, nie leczy chorób ani nie zastępuje leku. Informacje mają charakter edukacyjny i nie stanowią porady medycznej. Stan prawny składnika odnosi się do rozporządzenia (WE) 1223/2009 na dzień aktualizacji karty.