Encyklopedia INCI

Citrus Limon Peel Oil

Olejek cytrynowy

Olejek eteryczny ze skórki cytryny, w większości limonen, stosowany jako składnik zapachowy. Alergen zapachowy; olejek tłoczony na zimno działa fototoksycznie.

Czym jest olejek cytrynowy

Citrus Limon Peel Oil to lotny olejek ze skórki cytryny (Citrus limon), najczęściej tłoczony na zimno, rzadziej destylowany. Składa się głównie z węglowodorów monoterpenowych: według CIR limonen stanowi 38,1-95,8% olejków tłoczonych, a SCCS podaje dla olejku cytrynowego do 16,5% beta-pinenu i do 3% cytralu. Olejek tłoczony zawiera niewielkie ilości furokumaryn, w tym bergaptenu; w destylowanym praktycznie ich nie ma. CosIng przypisuje mu funkcje zapachowe i pielęgnującą skórę. To najczęściej zgłaszany olejek cytrusowy w amerykańskiej bazie VCRP (490 produktów w 2014 r.).

Jak działa olejek cytrynowy

  • Zapach: świeża nuta głowy, która szybko ulatnia się z kompozycji.
  • Utlenianie: limonen na powietrzu tworzy wodoronadtlenki, które uczulają znacznie silniej niż świeży limonen.
  • Fototoksyczność: furokumaryny olejku tłoczonego pod wpływem UVA mogą wywołać zaczerwienienie, a potem przebarwienia.

Stężenia i pH

W przeglądzie CIR najwyższe zgłoszone stężenia wynosiły 0,0001-0,5%, a 0,5% dotyczyło produktów do pielęgnacji skóry. Norma IFRA (poprawka 49, 2020) ogranicza olejek tłoczony na zimno do 2% w produktach niespłukiwanych na skórę; spłukiwane nie mają limitu. Łączna zawartość bergaptenu w produkcie niespłukiwanym nie może przekraczać 0,0015%, a udziały olejków fototoksycznych się sumują. pH nie ma znaczenia. IFRA zaleca, by limonen i bogate w niego surowce miały liczbę nadtlenkową poniżej 20 mmol/l, np. dzięki przeciwutleniaczowi; ten sam wymóg dla limonenu zawiera załącznik III rozporządzenia 1223/2009.

Dla kogo

Olejek nadaje zapach, więc nie wiąże się z typem skóry. Nie jest wskazany przy alergii na olejek cytrynowy, limonen lub cytral, przy skórze atopowej i reaktywnej ani przy skłonności do przebarwień, jeśli produkt niespłukiwany z olejkiem tłoczonym ma trafiać na odsłoniętą skórę w słoneczne dni.

Jak stosować produkty z olejkiem cytrynowym

Produkty spłukiwane i kosmetyki z filtrem można stosować o każdej porze; niespłukiwane z olejkiem tłoczonym bezpieczniej nakładać wieczorem lub na miejsca osłonięte. Na etykiecie olejek stoi zwykle przy końcu listy. Otwarty produkt przechowuje się szczelnie zamknięty, z dala od ciepła i światła, bo utlenione terpeny uczulają silniej.

Bezpieczeństwo i przeciwwskazania

SCCS w 2012 r. uznał tłoczony olejek cytrynowy za potwierdzony alergen kontaktowy u ludzi. W testach płatkowych reakcje są rzadkie: w danych sieci IVDK 0,3% z 6467 pacjentów, w innych seriach 0,3-4,5%, zależnie od doboru pacjentów. CIR uznał olejki ze skórek cytrusów za bezpieczne przy bergaptenie najwyżej 0,0015% w produktach niespłukiwanych i recepturze, która nie uczula ani nie drażni. Nierozcieńczonego olejku nie nakłada się na skórę.

Status prawny w UE

Olejek cytrynowy jest ujęty w załączniku III rozporządzenia (WE) 1223/2009 pod pozycją 353, dodaną rozporządzeniem (UE) 2023/1545. Nie ma limitu stężenia, ale obecność olejku trzeba podać w wykazie składników, gdy przekracza 0,001% w produktach niespłukiwanych i 0,01% w spłukiwanych. Produkty niezgodne z nowymi wymaganiami można było wprowadzać do obrotu do 31 lipca 2026 r. i można je udostępniać do 31 lipca 2028 r. Furokumaryny są dopuszczone tylko w naturalnej zawartości olejków, a w produktach do opalania i ochrony przed słońcem muszą być poniżej 1 mg/kg (zał. II poz. 358).

Co pokazują badania

Dane dotyczą głównie bezpieczeństwa: testów płatkowych, fototoksyczności i składu olejków. W przeglądzie CIR (2014, publikacja 2019) mniej niż 2,5% z 250 pacjentów dermatologicznych reagowało na olejek cytrynowy, z gorzkiej lub ze słodkiej pomarańczy w stężeniu 2%. Skład olejku zależy od odmiany, kraju pochodzenia i metody pozyskania. Funkcji pielęgnującej podanej w CosIng nie potwierdzono badaniami klinicznymi.

Z czym łączyć, z czym uważać

Dobrze łączy się z

Łączyć z ostrożnością

Mity i sprostowania

MitOlejek cytrynowy działa na skórę jak witamina C.

Jak jestOlejek eteryczny to mieszanina lotnych terpenów, głównie limonenu. Kwas askorbinowy rozpuszcza się w wodzie i nie jest lotny, więc nie przechodzi do olejku ani podczas tłoczenia, ani podczas destylacji. Działanie witaminy C w kosmetykach dotyczy Ascorbic Acid i jej pochodnych.

MitNaturalne olejki cytrusowe są łagodniejsze niż syntetyczne substancje zapachowe.

Jak jestOlejek cytrynowy jest w wykazie alergenów zapachowych, a SCCS uznał go za potwierdzony alergen kontaktowy. Jego główny składnik, limonen, po utlenieniu tworzy związki silnie uczulające. Pochodzenie naturalne nie przesądza o tolerancji.

Najczęściej zadawane pytania

Czy olejek cytrynowy rozjaśnia skórę?

Nie ma badań klinicznych, które potwierdzałyby rozjaśniające działanie olejku cytrynowego. Olejek tłoczony na zimno może wręcz sprzyjać przebarwieniom, jeśli skóra z nim zostanie wystawiona na słońce. Przebarwienia ograniczają składniki o udokumentowanym działaniu, np. Niacinamide czy Azelaic Acid.

Czym różni się olejek cytrynowy od kwasu cytrynowego w składzie?

Citric Acid to kwas organiczny regulujący pH produktu, bez zapachu i spoza wykazu alergenów zapachowych. Citrus Limon Peel Oil to olejek eteryczny ze skórki, mieszanina lotnych terpenów dodawana dla zapachu. Oba kojarzą się z cytryną, ale pełnią w kosmetyku zupełnie inne funkcje.

Dlaczego obok olejku cytrynowego na etykiecie widnieje Limonene?

Limonen stanowi większość olejku cytrynowego i sam jest w wykazie alergenów zapachowych. Na etykietach obok olejku zwykle wymienia się też jego składniki, które przekraczają próg deklaracji, np. Limonene czy Citral. Dzięki temu osoba uczulona na limonen rozpozna go także wtedy, gdy pochodzi z olejku.

Czy kosmetyk z olejkiem cytrynowym można stosować w ciąży?

Nie ma danych, by olejek w stężeniach zapachowych stanowił szczególne ryzyko w ciąży. W tym okresie skóra łatwiej tworzy przebarwienia, a olejek tłoczony na zimno może je nasilać po ekspozycji na słońce, dlatego produkty niespłukiwane z nim lepiej nakładać wieczorem.

Składniki o podobnym działaniu

Źródła

  1. CosIng: CITRUS LIMON PEEL OIL
  2. Rozporządzenie Komisji (UE) 2023/1545 z 26 lipca 2023 r. zmieniające rozporządzenie (WE) nr 1223/2009 w zakresie oznakowania alergenów zapachowych (EUR-Lex)
  3. Burnett CL i in., Safety Assessment of Citrus-Derived Peel Oils as Used in Cosmetics, Int J Toxicol 2019
  4. SCCS, Opinion on fragrance allergens in cosmetic products, SCCS/1459/11, 2012

Opis dotyczy składnika, nie właściwości leczniczych produktu. Kosmetyk pielęgnuje i poprawia wygląd skóry, nie leczy chorób ani nie zastępuje leku. Informacje mają charakter edukacyjny i nie stanowią porady medycznej. Stan prawny składnika odnosi się do rozporządzenia (WE) 1223/2009 na dzień aktualizacji karty.