Encyklopedia INCI

Ceramide EOP

Ceramid EOP

Acyloceramid z fitosfingozyną i bardzo długim kwasem omega-hydroksylowym zestryfikowanym drugim kwasem tłuszczowym, dawniej ceramid 1. Uzupełnia lipidy bariery.

Czym jest ceramid EOP

Ceramide EOP należy do acyloceramidów. Fitosfingozyna (P) jest w nim połączona wiązaniem amidowym z bardzo długim kwasem tłuszczowym, którego ostatni atom węgla (omega, O) niesie grupę hydroksylową zestryfikowaną (E) drugim kwasem tłuszczowym. Pozostałe klasy mają kwas o zwykłej długości: bez grupy hydroksylowej (NS, NG, NP) albo z grupą w pozycji alfa (AS, AP). Od innych acyloceramidów, EOS ze sfingozyną i EOH z 6-hydroksysfingozyną, EOP różni się zasadą.

W skórze łańcuch omega-hydroksylowy acyloceramidów ma zwykle 30-32 atomy węgla (Suzuki i in., 2022), a zestryfikowanym kwasem jest głównie kwas linolowy (Kawana i in., 2020). Nazwy chemiczne podane w CosIng opisują związek prostszy: kwas omega-hydroksyheptakozanowy (C27) zestryfikowany kwasem stearynowym. CosIng nie podaje numerów CAS ani WE.

Jak działa ceramid EOP

Acyloceramidy są potrzebne do tworzenia i utrzymania blaszek lipidowych (Suzuki i in., 2022); w mieszaninach lipidów warstwy rogowej ich obecność warunkuje powstanie fazy lamelarnej o długim okresie powtarzalności (LPP, ok. 13 nm), typowej dla zdrowej bariery (Bouwstra i in., 2002). W warstwie rogowej 19 zdrowych ochotników EOP należał do klas stanowiących po 1-9% ceramidów, mniej licznych niż EOH i EOS (Kawana i in., 2020).

Znaczenie ma rodzaj zestryfikowanego kwasu. Gdy w modelu z ceramidami ludzkimi naturalny acyloceramid ze sfingozyną zastąpiono syntetycznym z kwasem stearynowym zamiast linolowego, faza LPP nie powstawała (Bouwstra i in., 2002). Badanie nie dotyczyło EOP, ale wskazuje, że acyloceramid z kwasem stearynowym nie musi zachowywać się jak naturalny.

Stężenia i pH

Według danych CIR (rejestr FDA z 2015 r. i ankieta przemysłu z lat 2013-2014) Ceramide EOP był w 14 recepturach w stężeniach 0,000001-0,01%, a ten sam surowiec pod dawną nazwą ceramid 1 w 57 recepturach, w produktach nakładanych na skórę do 0,045%. Stężenia, od którego sam EOP poprawia parametry bariery, nie wyznaczono. Surowiec trafia do fazy olejowej, a jego działanie nie zależy od pH produktu.

Dla kogo jest ceramid EOP

Ma sens przy skórze suchej i przesuszonej detergentami: w jedynym badaniu z udziałem ludzi, na skórze podrażnionej laurylosiarczanem sodu, najlepiej działała emulsja z ceramidami EOP i NP razem. Acyloceramidów ze sfingozyną nie zastępuje w pełni, dlatego ma sens w mieszaninie z innymi ceramidami i cholesterolem. Nie opisano grup, dla których byłby niewskazany.

Jak stosować produkty z ceramidem EOP

Krem lub balsam z ceramidem EOP nakłada się rano i wieczorem na oczyszczoną skórę. Na liście INCI stoi zwykle na samym końcu, często obok ceramidów NP i AP; w starszych składach może występować jako Ceramide 1 lub Ceramide 1 A.

Bezpieczeństwo i przeciwwskazania

Panel CIR objął Ceramide EOP oraz dawne nazwy ceramid 1 i ceramid 1 A wnioskiem, że ceramidy są bezpieczne w obecnych warunkach stosowania. Raport nie zawiera badań toksykologicznych, podrażnienia ani uczulenia wykonanych z tym surowcem; wniosek opiera się na danych dla innych ceramidów, które nie drażniły skóry w testach płatkowych na ludziach, oraz na naturalnej obecności ceramidów o zbliżonej budowie w warstwie rogowej. Nie ma przesłanek do unikania go w ciąży, u dzieci ani przed ekspozycją na słońce.

Co pokazują badania

W badaniu 15 zdrowych kobiet w wieku 20-30 lat skórę podrażnioną laurylosiarczanem sodu smarowano dwa razy dziennie przez 28 dni emulsjami z „ceramidem 1” (dawna nazwa INCI ceramidu EOP), z ceramidem 3 (dziś NP), z oboma albo emulsją kontrolną. Po 4 tygodniach emulsja z oboma ceramidami zwiększyła nawilżenie o 21,9% wobec 8,9% dla kontroli, a TEWL zmniejszyła o 36,7% wobec 5,1% (Huang i Chang, 2008). Streszczenie nie podaje stężeń ani dostawcy surowców. W modelach lipidowych EOP okazał się słabszym składnikiem bariery niż acyloceramidy ze sfingozyną i sfinganiną (Opálka i in., 2020), a całkowite zastąpienie nim acyloceramidu ze sfingozyną ograniczało powstawanie fazy LPP (de Jager i in., 2005).

Status prawny w Unii Europejskiej

Regulacja
Nie ujęty w załącznikach - brak ograniczeń rozporządzenia (WE) 1223/2009

Z czym łączyć, z czym uważać

Dobrze łączy się z

  • Ceramide NPw badaniu z udziałem ludzi emulsja z oboma ceramidami działała najsilniej
  • Ceramide APuzupełnia zestaw dawnych ceramidów 1, 3 i 6 II
  • Cholesterollipid bariery niezbędny w mieszaninie z ceramidami
  • Ceramide NSacyloceramid uzupełniający mieszaninę o klasę z bardzo długim łańcuchem

Mity i sprostowania

MitCeramide EOP w kremie to ten sam „ceramid 1”, którego kluczową rolę w barierze opisują badania skóry.

Jak jestW publikacjach o lipidach skóry numerem 1 oznaczano acyloceramid ze sfingozyną, czyli EOS (de Jager i in., 2005). Nazwa INCI Ceramide 1 dotyczyła natomiast surowca z fitosfingozyną i w 2014 r. przeszła na Ceramide EOP. Wyników badań nad naturalnym „ceramidem 1” skóry nie można więc wprost przypisywać składnikowi kosmetycznemu.

Najczęściej zadawane pytania

Czy ceramid EOP jest odpowiedni dla skóry wrażliwej?

Może być częścią jej pielęgnacji. W badaniu 66 zdrowych Japonek osoby z wrażliwą skórą twarzy (48) miały w warstwie rogowej mniej ceramidów NH, NP, EOS i EOH niż pozostałe (18); dla EOP różnica nie osiągnęła istotności statystycznej (Joichi i in., 2025). Nie sprawdzono, czy krem z ceramidem EOP zmienia te parametry, a o tolerancji produktu decyduje cała receptura.

Czy ceramid EOP można stosować w okolicy oczu?

Tak. W danych CIR Ceramide EOP zgłoszono w produktach do okolic oczu w stężeniach 0,00005-0,01%, a dawny ceramid 1 A w balsamach pod oczy do 0,01%. Badań podrażnienia oczu dla samego EOP brak; nierozcieńczone ceramidy NP i AP nie drażniły oczu królików.

Czy ceramid EOP działa w produktach do włosów?

CosIng przypisuje mu funkcję kondycjonowania włosów, a CIR odnotował dawny ceramid 1 w produktach do włosów w stężeniach 0,000325-0,00065%. Nie znaleziono badań, które oceniałyby wpływ ceramidu EOP na włosy, więc jego rola w takich produktach pozostaje niepotwierdzona.

Składniki o podobnym działaniu

Źródła

  1. CosIng: CERAMIDE EOP
  2. Burnett CL i in., Safety Assessment of Ceramides as Used in Cosmetics, Int J Toxicol 2020; 39(3 Suppl): 5S-25S
  3. Huang HC, Chang TM, Ceramide 1 and ceramide 3 act synergistically on skin hydration and the transepidermal water loss of sodium lauryl sulfate-irritated skin, Int J Dermatol 2008; 47(8): 812-819
  4. Opálka L i in., Effects of omega-O-acylceramide structures and concentrations in healthy and diseased skin barrier lipid membrane models, J Lipid Res 2020; 61(2): 219-228

Kartę opracowała Redakcja JoKaPROskin. Aktualizacja: .

Opis dotyczy składnika, nie właściwości leczniczych produktu. Kosmetyk pielęgnuje i poprawia wygląd skóry, nie leczy chorób ani nie zastępuje leku. Informacje mają charakter edukacyjny i nie stanowią porady medycznej. Stan prawny składnika odnosi się do rozporządzenia (WE) 1223/2009 na dzień aktualizacji karty.