Encyklopedia INCI

Retinal

Retinal (retinaldehyd)

Aldehydowa forma witaminy A, o jedną przemianę od kwasu retinowego. W serum na noc wygładza skórę fotostarzejącą się; drażni wyraźnie mniej niż tretynoina.

Czym jest retinal

Retinal (retinaldehyd, all-trans-retinal) to aldehyd witaminy A. W skórze powstaje z retinolu w odwracalnej reakcji utleniania, a enzym dehydrogenaza retinaldehydowa nieodwracalnie przekształca go w kwas retinowy. Tylko kwas retinowy aktywuje receptory jądrowe, dlatego aktywność retinoidów rośnie w kolejności: estry retinylu, retinol, retinal, kwas retinowy (SCCS, 2022). Na etykietach bywa zapisywany jako Retinal Aldehyde.

Jak działa retinal

  • Aktywność retinoidowa: indukował w skórze ludzkiej białko CRABP-2, wskaźnik działania kwasu retinowego, silniej niż retinol; u ochotników stosujących 0,05-0,5% przez 1-3 miesiące przybywało zależnie od dawki dzielących się keratynocytów i białek różnicowania (Saurat i in., 1994).
  • Przebarwienia: w 3-miesięcznym badaniu krem z 0,1% retinalu obniżył indeks melaniny o 6,5%, a krem z 0,05% nie (Kwon i in., 2018).

Stężenia i pH

W badaniach klinicznych na twarzy stosowano 0,05% i 0,1% retinalu. W pilotażowych badaniach na 229 osobach preparat 1% tolerowało do 70% badanych, a 0,05% i 0,1% na twarzy były dobrze tolerowane nawet przez 3 lata (Saurat i in., 1994). Retinal rozpuszcza się w tłuszczach i jak inne retinoidy rozkłada się pod wpływem światła i tlenu, stąd znaczenie szczelnego opakowania chroniącego przed światłem.

Dla kogo jest retinal

To opcja dla skóry dojrzałej z drobnymi zmarszczkami, szorstkością i nierównym kolorytem, gdy retinol działa za słabo, a kwas retinowy drażni. Nie jest dla kobiet w ciąży i planujących ciążę ani dla skóry podrażnionej lub z naruszoną barierą. Osoby przyjmujące retinoidy doustnie powinny omówić jego stosowanie z lekarzem.

Jak stosować retinal

Retinal nakłada się wieczorem na suchą skórę, a rano stosuje się krem z filtrem. Zwykle zaczyna się od co drugiego lub trzeciego wieczoru. Nie łączy się go tego samego wieczoru z kwasami AHA i BHA, peelingami enzymatycznymi ani innymi retinoidami, bo sumuje się podrażnienie.

Bezpieczeństwo i przeciwwskazania

W 44-tygodniowym badaniu na 355 osobach rumień, łuszczenie i pieczenie lub świąd pojawiały się w pierwszych 4 tygodniach istotnie rzadziej przy retinalu niż przy kwasie retinowym (Fluhr i in., 1999). Po nakładaniu 7 mg retinalu dziennie na 40% powierzchni ciała przez 14 dni u 10 mężczyzn nie zmieniły się stężenia retinoidów we krwi (Sass i in., 1996). SCCS stwierdza, że nie ma danych klinicznych wskazujących na działanie fototoksyczne lub fotouczulające retinalu. Doustne retinoidy są teratogenne, a bezpieczeństwa retinalu na skórze w ciąży nie badano, dlatego w ciąży się go nie stosuje.

Retinal nie jest objęty poz. 376 załącznika III rozporządzenia (WE) nr 1223/2009, dodaną rozporządzeniem (UE) 2024/996, i nie ma go w żadnym załączniku. Poz. 376 dotyczy wyłącznie Retinol, Retinyl Acetate i Retinyl Palmitate: do 0,05% równoważnika retinolu w emulsjach do ciała i 0,3% w pozostałych produktach, z oznakowaniem „Zawiera witaminę A. Przed użyciem należy uwzględnić jej dzienne pobranie”; produktów niespełniających tych warunków nie wprowadza się do obrotu od 1 listopada 2025 r. i nie udostępnia od 1 maja 2027 r. Opinia SCCS/1639/21 pominęła retinal, bo nie przedstawiono dla niego danych. Kwas retinowy (tretynoina) jest w kosmetykach zakazany (zał. II poz. 375).

Co pokazują badania

W badaniu z grupą kontrolną na 125 osobach krem z 0,05% retinalu po 18 tygodniach istotnie zmniejszał zmarszczki i szorstkość w okolicy kurzych łapek, podobnie jak 0,05% kwas retinowy, a samo podłoże nie działało; po 44 tygodniach efekt był słabszy (Creidi i in., 1998). W badaniu na 40 Koreankach kremy z 0,1% i 0,05% retinalu stosowane przez 3 miesiące poprawiły teksturę skóry o 13,7% i 12,6%, obniżyły TEWL i zwiększyły nawilżenie (Kwon i in., 2018). Brakuje dużych badań porównujących retinal z retinolem w tym samym podłożu.

Status prawny w Unii Europejskiej

Regulacja
Nie ujęty w załącznikach - brak ograniczeń rozporządzenia (WE) 1223/2009

Z czym łączyć, z czym uważać

Dobrze łączy się z

  • Hydrolyzed Hyaluronic Acidfragmenty kwasu hialuronowego łączono z 0,05% retinalem w otwartym badaniu na 1462 osobach (Cordero i in., 2011)

Łączyć z ostrożnością

  • Glycolic Acidkwas AHA tego samego wieczoru sumuje podrażnienie z retinoidem
  • Retinoldwa retinoidy naraz zwiększają ryzyko podrażnienia bez udowodnionej korzyści
  • Papainzłuszczanie enzymatyczne i retinoid tego samego wieczoru sumują podrażnienie
  • Lactic Acidkwas AHA i retinoid tego samego wieczoru sumują podrażnienie

Mity i sprostowania

MitRetinoidy pocieniają skórę.

Jak jestŁuszczenie w pierwszych tygodniach dotyczy warstwy rogowej. W badaniu Saurata i współpracowników naskórek u osób stosujących retinal przez 1-3 miesiące pogrubiał zależnie od stężenia; pogrubienie naskórka to efekt jakościowo taki sam jak po kwasie retinowym (Didierjean i in., 1999).

Najczęściej zadawane pytania

Czy retinal można nakładać w okolicy oczu?

W badaniach klinicznych efekty mierzono m.in. w okolicy kurzych łapek, więc skórę wokół oczu obejmuje się pielęgnacją. Nie nakłada się go jednak na ruchomą powiekę ani blisko linii rzęs, a przy pieczeniu i łzawieniu lepiej wybrać osobny produkt pod oczy o niższym stężeniu.

Czy retinal wywołuje przejściowe pogorszenie stanu skóry?

W pierwszych tygodniach stosowania retinoidów mogą pojawić się suchość, łuszczenie i zaczerwienienie, które zwykle słabną, gdy skóra się przyzwyczaja. Jeśli podrażnienie nie mija po kilku tygodniach albo pieczenie pojawia się przy każdym nałożeniu, warto zmniejszyć częstotliwość albo przerwać stosowanie.

Czy retinal można stosować latem?

Tak, pod warunkiem codziennej ochrony przeciwsłonecznej i nakładania go wieczorem. Retinal rozkłada się w świetle, więc nałożony rano traciłby część aktywności. Przed planowanym opalaniem albo po oparzeniu słonecznym lepiej zrobić przerwę.

Co zrobić, jeśli używałam retinalu, zanim dowiedziałam się o ciąży?

Należy go odstawić i poinformować lekarza prowadzącego ciążę, który oceni sytuację. Nie ma badań retinalu w ciąży, a zasada ostrożności dotyczy wszystkich retinoidów stosowanych na skórę.

Składniki o podobnym działaniu

Źródła

  1. CosIng: RETINAL
  2. SCCS, Revision of the scientific Opinion (SCCS/1576/16) on vitamin A (Retinol, Retinyl Acetate, Retinyl Palmitate), SCCS/1639/21, wersja końcowa 24-25 października 2022
  3. Rozporządzenie Komisji (UE) 2024/996 z dnia 3 kwietnia 2024 r. zmieniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1223/2009 w odniesieniu do stosowania w produktach kosmetycznych witaminy A, Alpha-Arbutin i Arbutin oraz niektórych substancji potencjalnie zaburzających funkcjonowanie układu hormonalnego
  4. Creidi P i in., Profilometric evaluation of photodamage after topical retinaldehyde and retinoic acid treatment, J Am Acad Dermatol 1998; 39(6): 960-965

Kartę opracowała Redakcja JoKaPROskin. Aktualizacja: .

Opis dotyczy składnika, nie właściwości leczniczych produktu. Kosmetyk pielęgnuje i poprawia wygląd skóry, nie leczy chorób ani nie zastępuje leku. Informacje mają charakter edukacyjny i nie stanowią porady medycznej. Stan prawny składnika odnosi się do rozporządzenia (WE) 1223/2009 na dzień aktualizacji karty.