Tripelargonin
Trinonanian glicerolu
Trigliceryd kwasu pelargonowego (nonanowego), czyli ester gliceryny z trzema resztami kwasu o dziewięciu atomach węgla. W kosmetykach pełni rolę emolientu.
Czym jest Tripelargonin
Tripelargonin to trigliceryd, w którym wszystkie trzy grupy hydroksylowe gliceryny zestryfikowano kwasem nonanowym, zwanym też pelargonowym (dziewięć atomów węgla). CosIng przypisuje mu jedną funkcję: emolient. Według danych zebranych przez panel Cosmetic Ingredient Review (CIR) ma masę cząsteczkową 512,76 i gęstość 0,959 g/cm3 w 20°C.
Kwas pelargonowy otrzymuje się przemysłowo głównie przez ozonolizę kwasu oleinowego z olejów roślinnych. Kwasy o nieparzystej liczbie atomów węgla są w naturalnych tłuszczach rzadkie, dlatego Tripelargonin jest surowcem syntetycznym, choć jego składniki mogą mieć pochodzenie roślinne. Spotyka się go w kremach, balsamach i serach.
Jak działa Tripelargonin
Raport CIR opisuje triglicerydy jako składniki kondycjonujące skórę o działaniu okluzyjnym lub emoliencyjnym. Tripelargonin działa jak typowy emolient: wypełnia przestrzenie między komórkami warstwy rogowej, wygładza naskórek, zmniejsza uczucie szorstkości i ogranicza odparowywanie wody.
Budową przypomina Caprylic/Capric Triglyceride, którego kwasy mają osiem i dziesięć atomów węgla; oba należą do triglicerydów o średniej długości łańcucha. Kwas pelargonowy jest nasycony, więc trigliceryd nie jest podatny na utlenianie. Firma Novamont opisuje w patencie, że estry kwasu pelargonowego pozwalają otrzymać lekkie emulsje bez lotnych silikonów; to deklaracja producenta, nie wynik niezależnych badań.
Stężenia i pH
Brak publicznych danych o typowych stężeniach. W przeglądzie CIR z 2017 r. nie zgłoszono jego zastosowań na rynku amerykańskim; ocena obejmuje go przy założeniu, że w razie użycia będzie stosowany w podobnych produktach i stężeniach jak inne triglicerydy. Ester jest nierozpuszczalny w wodzie i trafia do fazy olejowej; pH produktu nie ma znaczenia dla jego działania.
Dla kogo jest Tripelargonin
Jako emolient pasuje do skóry suchej, normalnej i dojrzałej. Nie ma grupy, dla której byłby z zasady niewskazany; brak natomiast danych, które pozwalałyby polecać go skórze tłustej.
Jak stosować produkty z tripelargoniną
Porę i kolejność wyznacza rodzaj produktu: krem na dzień pod filtr, balsam po kąpieli. Na liście INCI stoi wśród emolientów fazy olejowej. Nie jest składnikiem aktywnym, lecz elementem bazy emolientowej produktu.
Bezpieczeństwo i przeciwwskazania
Panel CIR uznał w 2017 r. 51 triglicerydów, w tym Tripelargonin, za bezpieczne w obecnych warunkach stosowania i stężeniach (raport opublikowany w 2022 r.). Dane dla samego estru pochodzą z badań żywieniowych: u noworodków rezusów pojedyncza dawka 8,4 ml/kg masy ciała podana przez zgłębnik nie zmieniała aktywności, a u królików otrzymujących dożylnie emulsję z tripelargoniną przez 11 dni nie obserwowano działań niepożądanych.
Badań podrażnienia i uczulenia skóry dla tripelargoniny raport nie przytacza; ocena opiera się na innych triglicerydach, dla których wyniki były mieszane. Nierozcieńczona triheptanoina drażniła skórę królików, a triizononanoina w teście na myszach (LLNA) dała wynik dodatni tylko nierozcieńczona. U ludzi olejek z 95,51% Caprylic/Capric Triglyceride nie drażnił (17 osób) ani nie uczulał (26 osób). Raport nie przytacza badań wpływu tego estru na rozród.
Co pokazują badania
Poziom dowodów jest niski. Nie ma badań klinicznych działania tego estru na skórę, a bezpieczeństwo w kosmetykach wywnioskowano z podobieństwa do lepiej zbadanych triglicerydów. Nie wiadomo, jak wypada pod względem nawilżenia i ograniczania TEWL na tle innych emolientów.
Status prawny w Unii Europejskiej
- Regulacja
- Nie ujęty w załącznikach - brak ograniczeń rozporządzenia (WE) 1223/2009
Z czym łączyć, z czym uważać
Dobrze łączy się z
- Glycerinhumektant wiąże wodę, a emolient ogranicza jej odparowanie
- Sodium Hyaluronatenawilżenie fazy wodnej uzupełnione filmem lipidowym
Mity i sprostowania
MitSyntetyczne triglicerydy są gorsze od olejów roślinnych, bo nie są naturalne.
Jak jestOleje roślinne też są mieszaninami triglicerydów, tyle że z różnymi kwasami tłuszczowymi. Tripelargonin zawiera jeden nasycony kwas, więc ma stały skład i nie jełczeje jak oleje bogate w kwasy wielonienasycone. Nie dostarcza za to kwasów niezbędnych, takich jak linolowy; wybór zależy od celu receptury.
Najczęściej zadawane pytania
Czy Tripelargonin ma coś wspólnego z pelargonią?
Tylko nazwę. Kwas pelargonowy nazwano tak, bo po raz pierwszy, w 1845 r., wyodrębniono go z olejku pelargonii (Pelargonium roseum). Tripelargonin nie jest ekstraktem roślinnym, lecz estrem otrzymywanym w reakcji chemicznej gliceryny z tym kwasem.
Czy Tripelargonin jest wegański?
Kwas pelargonowy otrzymuje się głównie z kwasu oleinowego z olejów roślinnych, ale gliceryna może mieć różne źródła, a nazwa INCI ich nie wskazuje. Pewność daje tylko informacja producenta albo certyfikat wegański produktu.
Czy Tripelargonin zapycha pory?
Nie ma opublikowanych danych o jego komedogenności. Nasycone triglicerydy o średniej długości łańcucha są typowymi emolientami kremów do twarzy, ale o reakcji skóry decyduje cała receptura, a nie pojedynczy składnik.
Składniki o podobnym działaniu
Źródła
- CosIng: TRIPELARGONIN
- Fiume MM i in., Amended Safety Assessment of Triglycerides as Used in Cosmetics, Int J Toxicol 2022; 41(3 Suppl): 22S-68S
- Novamont SpA, Aqueous cosmetic compositions containing pelargonic acid esters, patent US11992545B2
Opis dotyczy składnika, nie właściwości leczniczych produktu. Kosmetyk pielęgnuje i poprawia wygląd skóry, nie leczy chorób ani nie zastępuje leku. Informacje mają charakter edukacyjny i nie stanowią porady medycznej. Stan prawny składnika odnosi się do rozporządzenia (WE) 1223/2009 na dzień aktualizacji karty.







