Encyklopedia INCI

Linalyl Acetate

Octan linalilu

Ester linalolu o świeżym, lawendowo-bergamotowym zapachu, główny składnik olejku lawendowego. Na powietrzu utlenia się do związków silniej uczulających.

Czym jest octan linalilu

Linalyl Acetate to ester kwasu octowego i linalolu, alkoholu terpenowego. Jest głównym składnikiem olejku lawendowego i występuje też m.in. w olejkach bergamotowym, nerolowym i jaśminowym. Do kosmetyków trafia z tymi olejkami albo jako czysta substancja, otrzymywana również syntetycznie przez estryfikację linalolu. Należy do setki substancji zapachowych zużywanych w ilościach ponad 175 ton rocznie.

Jak działa octan linalilu

W kosmetyku nadaje świeży, lawendowo-bergamotowy zapach. Świeży i czysty jest słabym alergenem: w teście LLNA wartość EC3 wyniosła 25%. Na powietrzu tworzy jednak wodoronadtlenki, epoksyd i alkohol, a próbka utleniana przez 10 tygodni uczulała już przy 3,6%, czyli prawie siedmiokrotnie silniej.

  • głównymi alergenami utlenionego surowca są wodoronadtlenki, sklasyfikowane jako umiarkowanie uczulające,
  • po 42 tygodniach na powietrzu stanowiły 37% próbki,
  • octan linalilu może ulec hydrolizie do linalolu, który utlenia się do tych samych alergenów.

Stężenia i pH

Przepisy UE nie ograniczają stężenia octanu linalilu. Ponieważ dominuje w olejku lawendowym, próg deklaracji bywa przekraczany nawet przy niewielkim dodatku olejku. Jako ester może ulegać hydrolizie do linalolu i kwasu octowego, zależnie od pH i receptury. Tempo utleniania zależy od czystości surowca i dostępu powietrza; SCCS wskazuje, że ogranicza je ochrona przed powietrzem podczas produkcji i przechowywania oraz odpowiednie przeciwutleniacze. Rozpuszcza się w olejach i alkoholu, słabo w wodzie.

Dla kogo octan linalilu

Sprawdza się w produktach dla osób, które lubią zapach lawendy i bergamotki i nie mają alergii na zapachy. Nie jest wskazany dla osób uczulonych na utleniony linalol, utleniony octan linalilu lub olejek lawendowy. W szwedzkim badaniu ponad połowa osób reagujących na utleniony octan linalilu nie reagowała na inne standardowe markery alergii zapachowej, więc rutynowe testy mogą takiego uczulenia nie wykryć.

Jak stosować produkty z octanem linalilu

Liczy się przechowywanie: kosmetyki z lawendą i olejkami eterycznymi warto trzymać szczelnie zamknięte, z dala od ciepła i światła, i zużywać w terminie po otwarciu; pompka ogranicza dostęp powietrza lepiej niż słoik. W wykazie INCI składnik pojawia się jako Linalyl Acetate, zwykle obok Linalool, i sygnalizuje nutę lawendową lub dodatek olejku lawendowego. Nie ma ograniczeń co do pory dnia.

Bezpieczeństwo i przeciwwskazania

Spośród 1717 pacjentów dermatologicznych testowanych utlenionym octanem linalilu dodatni wynik miało 2,2%, podobnie jak w przypadku innych utlenionych terpenów. Na świeży octan linalilu reagowało w badaniu europejskim 0,2% z 1855 pacjentów. Uczulenie daje zaczerwienienie, świąd i grudki w miejscu kontaktu, także po produktach spłukiwanych.

Brak badań u kobiet w ciąży; przepisy nie przewidują tu ograniczeń. Octan linalilu nie ma ostrzeżeń dotyczących słońca; fototoksyczne mogą być natomiast furokumaryny z nieoczyszczonego olejku bergamotowego.

Status prawny w UE

Linalyl Acetate figuruje w załączniku III rozporządzenia (WE) nr 1223/2009 pod pozycją 337, dodaną rozporządzeniem (UE) 2023/1545: bez limitu stężenia, z obowiązkiem wymienienia w wykazie składników powyżej 0,001% w produktach niespłukiwanych i 0,01% w spłukiwanych. Produkty niespełniające wymogu mogły być wprowadzane do obrotu do 31 lipca 2026 r. i mogą być udostępniane do 31 lipca 2028 r. W odróżnieniu od pozycji dla limonenu i pinenu nie ma tu warunku liczby nadtlenkowej.

Co pokazują badania

Kluczowe dane pochodzą z Uniwersytetu w Göteborgu: analizy utleniania, testy LLNA i testy płatkowe. Pokazały, że o sile uczulania decyduje stopień utlenienia surowca. SCCS zaliczył octan linalilu do prehaptenów, czyli substancji, które stają się silniejszymi alergenami po utlenieniu na powietrzu. Nie wiadomo, jak szybko utlenia się w konkretnych produktach, bo zależy to od receptury, opakowania i przeciwutleniaczy.

Status prawny w Unii Europejskiej

Regulacja
Załącznik III - dozwolony z ograniczeniami rozporządzenia (WE) 1223/2009
Warunki i ograniczenia
Obowiązek podania w wykazie składników powyżej 0,001% w produktach niespłukiwanych i 0,01% w spłukiwanych; brak limitu stężenia (zał. III poz. 337 rozp. (WE) 1223/2009, dodana rozp. (UE) 2023/1545; produkty niezgodne: wprowadzanie do obrotu do 31.07.2026, udostępnianie do 31.07.2028).

Z czym łączyć, z czym uważać

Dobrze łączy się z

  • BHTprzeciwutleniacz spowalnia powstawanie wodoronadtlenków
  • Tocopherolprzeciwutleniacz ogranicza utlenianie terpenów w recepturze

Mity i sprostowania

MitOlejek lawendowy jest naturalny, więc nie uczula.

Jak jestGłówne składniki olejku lawendowego, linalol i octan linalilu, utleniają się na powietrzu do silnych alergenów kontaktowych. Badania wykazały, że olejek lawendowy nie ma naturalnej ochrony przed utlenianiem.

MitOctan linalilu to nowy składnik, skoro wcześniej nie było go na etykietach.

Jak jestStosowano go od dawna, ale do 2023 r. nie podlegał indywidualnej deklaracji i mieścił się w określeniu Parfum. Obowiązek wymieniania go w składzie wprowadziło rozporządzenie (UE) 2023/1545.

Najczęściej zadawane pytania

Czy olejek lawendowy w składzie oznacza obecność octanu linalilu?

Zwykle tak: octan linalilu i linalol to główne składniki olejku z lawendy wąskolistnej i lawendyny; olejek z lawendy szerokolistnej ma inny skład, z przewagą linalolu, eukaliptolu i kamfory. W nowych produktach octan linalilu musi być wymieniony osobno, jeśli jego stężenie przekracza próg deklaracji, także wtedy, gdy pochodzi z olejku, a nie z czystego surowca.

Uczulenie na linalol a octan linalilu: czy trzeba unikać obu?

Warto zachować ostrożność. Octan linalilu może przekształcać się w linalol, a po utlenieniu oba związki dają podobne wodoronadtlenki; w badaniach obserwowano jednoczesne reakcje na obie substancje. Czy dotyczy to konkretnej osoby, rozstrzyga test płatkowy z utlenionym octanem linalilu.

Czy szampon z octanem linalilu może uczulać?

Ryzyko jest mniejsze niż przy kremie, bo kontakt ze skórą jest krótki, a próg deklaracji w produktach spłukiwanych wynosi 0,01%. Osoba już uczulona może jednak zareagować na skórze głowy, czole i karku, gdzie spływa piana.

Czy kosmetyki z octanem linalilu są odpowiednie w ciąży?

Przepisy nie ograniczają jego stosowania w ciąży, ale brak badań z udziałem kobiet ciężarnych. Przy skłonności do reakcji na zapachy i olejki eteryczne rozsądniej wybierać w tym czasie produkty bezzapachowe.

Składniki o podobnym działaniu

Źródła

  1. CosIng: LINALYL ACETATE
  2. Rozporządzenie Komisji (UE) 2023/1545 z dnia 26 lipca 2023 r. w odniesieniu do oznakowania alergenów zapachowych w produktach kosmetycznych (EUR-Lex)
  3. Sköld M, Hagvall L, Karlberg AT, Autoxidation of linalyl acetate, the main component of lavender oil, creates potent contact allergens, Contact Dermatitis 2008
  4. Hagvall L, Berglund V, Bråred Christensson J, Air-oxidized linalyl acetate: an emerging fragrance allergen?, Contact Dermatitis 2015

Kartę opracowała Redakcja JoKaPROskin. Aktualizacja: .

Opis dotyczy składnika, nie właściwości leczniczych produktu. Kosmetyk pielęgnuje i poprawia wygląd skóry, nie leczy chorób ani nie zastępuje leku. Informacje mają charakter edukacyjny i nie stanowią porady medycznej. Stan prawny składnika odnosi się do rozporządzenia (WE) 1223/2009 na dzień aktualizacji karty.