Encyklopedia INCI

Prunus Domestica Seed Oil

Olej z pestek śliwki

Olej tłoczony z pestek śliwki domowej. Emolient z przewagą kwasu oleinowego, z tokoferolami i fitosterolami, stosowany w kremach i olejkach do twarzy i ciała.

Czym jest Prunus Domestica Seed Oil

To olej tłoczony z nasion, czyli jąder pestek, śliwki domowej (Prunus domestica) z rodziny różowatych. Pestki są odpadem przetwórstwa owoców, a ich jądra są bogate w tłuszcz: w badaniu 28 odmian śliwek zawartość oleju w jądrach śliwki domowej wynosiła 24-47% suchej masy (Górnaś i wsp., 2016). Olej otrzymuje się przez tłoczenie na zimno lub ekstrakcję.

Jest spokrewniony z olejami ze słodkich migdałów, moreli i brzoskwini, pochodzącymi z pestek innych gatunków z rodzaju Prunus. W kosmetykach występuje w kremach oraz olejkach do twarzy i ciała. Nazwa INCI oznacza olej z pestek; ekstrakt z owoców śliwki (Prunus Domestica Fruit Extract) to osobny składnik.

Jak działa na skórę

Działa jako emolient: zmiękcza i wygładza naskórek, zmniejsza szorstkość suchych miejsc i zostawia film, który spowalnia odparowanie wody. O właściwościach decyduje skład (kwasy tłuszczowe według Vladić i wsp., 2020; pozostałe składniki według badania olejów z jąder 28 odmian śliwy domowej, ałyczy i ich mieszańców, Górnaś i wsp., 2016):

  • kwas oleinowy stanowi ok. 66-69%, a kwas linolowy 22-25% kwasów tłuszczowych, przy niewielkim udziale kwasów nasyconych;
  • tokochromanole (tokoferole i tokotrienole), głównie γ-tokoferol, występują w ilości 71-209 mg na 100 g oleju, zależnie od odmiany;
  • fitosterole, z przewagą β-sitosterolu, stanowią 297-1570 mg na 100 g oleju, a skwalen 26-80 mg na 100 g;
  • karotenoidy są obecne w niewielkich ilościach (0,4-3,1 mg na 100 g).

Stężenia i pH

Brak wiarygodnych danych o typowych stężeniach: w danych o stosowaniu zebranych przez Cosmetic Ingredient Review (CIR) w 2010 r. zgłoszono tylko stężenie 0,04%. Olej może stanowić całość olejku albo część fazy tłuszczowej kremu. Nie ma optymalnego pH. Dzięki przewadze kwasu oleinowego jest odporniejszy na utlenianie niż oleje bogate w kwas linolowy; w badaniu Savic i wsp. (2020) zachowywał zadowalającą stabilność w teście przyspieszonego starzenia (test Schaala) w temperaturze do 65°C.

Dla kogo jest ten składnik

Najlepiej sprawdza się przy skórze suchej, normalnej i dojrzałej oraz przy szorstkiej skórze ciała i dłoni. Dla skóry tłustej i skłonnej do zaskórników brak danych: nie ma ocen komedogenności tego oleju. Ostrożność powinny zachować osoby z alergią na owoce pestkowe, zwłaszcza w przypadku olejów nierafinowanych.

Jak stosować produkty z tym składnikiem

Olejek nakłada się na lekko wilgotną skórę po myciu albo miesza kroplę z kremem; krem z olejem stosuje się rano i wieczorem. Olej przechowuje się w chłodnym, ciemnym miejscu.

Bezpieczeństwo i przeciwwskazania

Panel CIR ocenił olej z pestek śliwki w grupie 244 olejów roślinnych i uznał je za bezpieczne w obecnych warunkach stosowania. Dane dla samego oleju są skąpe: płyn przed goleniem z 0,04% oleju nie uczulił w teście powtarzanych aplikacji u 105 osób. Według producentów surowca olej nierafinowany zawiera naturalnie benzaldehyd, alergen zapachowy dodany do zał. III rozp. (WE) 1223/2009 (poz. 330) rozporządzeniem (UE) 2023/1545. Produkt, w którym benzaldehyd przekracza 0,001% (niespłukiwany) lub 0,01% (spłukiwany), musi wymieniać go w składzie, także gdy pochodzi z oleju; produkty niespełniające tego wymogu można było wprowadzać do obrotu do 31 lipca 2026 r. i udostępniać do 31 lipca 2028 r. W produktach wprowadzonych do obrotu po 31 lipca 2026 r. brak tej nazwy w składzie oznacza stężenie poniżej progu, co nie musi oznaczać całkowitego braku benzaldehydu. Nie ma przesłanek do unikania oleju w ciąży i u dzieci.

Co pokazują badania

Badania dotyczą głównie składu i stabilności oleju jako surowca spożywczego i kosmetycznego. Pokazują, że skład zależy od odmiany i metody pozyskania: ekstrakcja CO2 dawała 4-5,8 razy więcej tokoferoli niż tłoczenie na zimno (Vladić i wsp., 2020). Badań klinicznych nad działaniem oleju z pestek śliwki na skórę nie odnaleziono; właściwości pielęgnacyjne wynikają z ogólnej wiedzy o olejach o podobnym składzie.

Z czym łączyć, z czym uważać

Dobrze łączy się z

Mity i sprostowania

MitOlej z pestek śliwki zawiera cyjanek, bo pestki są niebezpieczne.

Jak jestJądra pestek zawierają amygdalinę, z której przy rozkładzie może powstawać cyjanowodór. Amygdalina to związek polarny, słabo przechodzący do tłuszczu; Vladić i wsp. (2020) wskazali niską zawartość amygdaliny jako zaletę otrzymanego oleju. Olej kosmetyczny nakłada się na skórę, a nie spożywa w ilościach, które miałyby znaczenie.

Najczęściej zadawane pytania

Czy olej z pestek śliwki mogą stosować osoby z alergią na śliwki lub brzoskwinie?

Reakcje są rzadkie, zwłaszcza na oleje rafinowane. Panel CIR zauważył, że osoby z alergią pokarmową na białka danej rośliny rzadko reagują na oleje rafinowane, bo białka w niewielkim stopniu przechodzą do oleju. Oleje mniej oczyszczone, np. tłoczone na zimno, mogą ich zawierać więcej, dlatego przy ciężkiej alergii warto zacząć od próby na małym obszarze skóry albo zapytać alergologa.

Skąd migdałowy zapach oleju śliwkowego?

Nierafinowany olej pachnie delikatnie gorzkimi migdałami. Producenci wiążą ten zapach z benzaldehydem, który powstaje z amygdaliny obecnej w pestkach roślin z rodzaju Prunus. Oleje rafinowane i dezodoryzowane mają słabszy zapach.

Czym olej śliwkowy różni się od oleju ze słodkich migdałów?

Oba pochodzą z pestek roślin z rodzaju Prunus i mają podobny profil: przewagę kwasu oleinowego i od kilkunastu do około 30% kwasu linolowego. Różnią się zapachem, dostępnością i skalą badań; olej migdałowy jest znacznie częściej stosowany i lepiej opisany.

Składniki o podobnym działaniu

Źródła

  1. CosIng: PRUNUS DOMESTICA SEED OIL
  2. Burnett CL i in., Safety Assessment of Plant-Derived Fatty Acid Oils, International Journal of Toxicology 2017
  3. Górnaś P i in., Impact of Species and Variety on Concentrations of Minor Lipophilic Bioactive Compounds in Oils Recovered from Plum Kernels, Journal of Agricultural and Food Chemistry 2016
  4. Vladić J i in., Alternative to Conventional Edible Oil Sources: Cold Pressing and Supercritical CO2 Extraction of Plum (Prunus domestica L.) Kernel Seed, Acta Chimica Slovenica 2020

Opis dotyczy składnika, nie właściwości leczniczych produktu. Kosmetyk pielęgnuje i poprawia wygląd skóry, nie leczy chorób ani nie zastępuje leku. Informacje mają charakter edukacyjny i nie stanowią porady medycznej. Stan prawny składnika odnosi się do rozporządzenia (WE) 1223/2009 na dzień aktualizacji karty.