Hydrolyzed Collagen
Kolagen hydrolizowany
Mieszanina peptydów i aminokwasów z hydrolizy kolagenu zwierzęcego lub rybiego. Wiąże wodę, tworzy film na skórze i włosach i działa antystatycznie.
Czym jest kolagen hydrolizowany
Hydrolyzed Collagen to hydrolizat kolagenu: mieszanina peptydów i aminokwasów otrzymywana przez kwasową, zasadową lub enzymatyczną hydrolizę białka tkanki łącznej. Panel Cosmetic Ingredient Review (CIR) definiuje go jako hydrolizat kolagenu zwierzęcego lub rybiego; surowce opisane w raporcie z 2017 r. pochodziły z żelatyny wołowej, wieprzowej albo z łusek ryb. Masa cząsteczkowa zależy od stopnia hydrolizy.
CosIng przypisuje mu funkcje antystatyczną, emolientu, filmotwórczą, humektanta oraz kondycjonującą włosy i skórę. Występuje w szamponach, odżywkach, kremach, serach, tonikach, żelach myjących i peelingach enzymatycznych.
Jak działa kolagen hydrolizowany
- peptydy wiążą wodę w powierzchniowych warstwach naskórka i tworzą na skórze cienki film;
- na włosach adsorbują się do powierzchni; w badaniu z peptydami znakowanymi izotopowo ilość związana z włosem zależała od rodzaju hydrolizatu, jego stężenia, pH, czasu kontaktu i receptury (Turowski i Adelmann-Grill, 1985);
- ograniczają elektryzowanie się włosów i wygładzają ich powierzchnię;
- działają przede wszystkim na powierzchni skóry i włosów; nie wykazano, by peptydy z kosmetyku uzupełniały kolagen skóry właściwej.
Stężenia i pH
W ankiecie przemysłu z 2016 r., przytoczonej przez CIR, stężenia wynosiły 0,00003-16,5%. Maksimum w produktach niespłukiwanych, 16,5%, dotyczyło płynów i toników do włosów, w spłukiwanych najwyżej 3% (odżywki do włosów), a w produktach nakładanych na skórę do 5%. Hydrolizat rozpuszcza się w fazie wodnej; jego 10% roztwór ma pH 4,0-6,5, typowe dla kosmetyków.
Dla kogo jest kolagen hydrolizowany
Ma sens w pielęgnacji skóry suchej i odwodnionej oraz włosów suchych, rozjaśnianych i farbowanych, które łatwo się elektryzują. Ostrożność powinny zachować osoby z alergią na ryby oraz osoby, u których wystąpiła pokrzywka po kosmetykach z hydrolizatami białek.
Jak stosować produkty z kolagenem hydrolizowanym
Odżywkę lub maskę nakłada się na umyte włosy i spłukuje; serum, tonik i krem stosuje się rano i wieczorem po oczyszczeniu skóry. Kolagen hydrolizowany można łączyć z humektantami, np. gliceryną i hialuronianem sodu, które również wiążą wodę w naskórku.
Bezpieczeństwo i przeciwwskazania
CIR uznał kolagen hydrolizowany za bezpieczny w 1985 r. i potwierdził to w raporcie z 2017 r. Preparaty z 0,5-28% hydrolizatu wywoływały w testach płatkowych z powtarzaną aplikacją pewne podrażnienie, ale nie uczulały. Roztwór 50% hydrolizatu z żelatyny wołowej nie drażnił skóry w 24-godzinnym teście płatkowym na 60 osobach, a 20% hydrolizat z łusek ryb nie uczulał w badaniu na 50 osobach.
Opisywane są natomiast rzadkie reakcje natychmiastowe. Po odżywce z hydrolizowanym kolagenem wołowym wystąpiła pokrzywka kontaktowa z objawami ogólnymi (Pasche-Koo i in., 1996), a w badaniu fińskim dodatnie testy skórne miało 12 kobiet ze skórą atopową, wszystkie co najmniej na czwartorzędową pochodną hydrolizatu, Hydroxypropyltrimonium Hydrolyzed Collagen (Niinimäki i in., 1998). Panel CIR zalecił producentom oznaczanie produktów z kolagenem rybim, bo białka ryb są alergenami pokarmowymi. W ciąży i u dzieci nie ma przesłanek do unikania składnika: narażenie z żywności jest znacznie większe niż z kosmetyków.
Co pokazują badania
Bezpieczeństwo jest dobrze udokumentowane, działanie pielęgnacyjne znacznie słabiej. W badaniu na 62 kobietach esencje z 5, 7 i 10% peptydów z łusek tilapii, stosowane dwa razy dziennie przez 30 dni, poprawiły nawilżenie i elastyczność skóry twarzy mierzone Cutometrem; opis metod nie wymienia grupy placebo, a przenikanie peptydów badano na skórze myszy (Chai i in., 2010). Badania doustnej suplementacji kolagenu nie dotyczą kosmetyków.
Status prawny w Unii Europejskiej
- Regulacja
- Nie ujęty w załącznikach - brak ograniczeń rozporządzenia (WE) 1223/2009
Z czym łączyć, z czym uważać
Dobrze łączy się z
- Sodium Hyaluronatedwa składniki wiążące wodę o różnej wielkości cząsteczek
- Panthenolw odżywkach uzupełnia kondycjonujące działanie peptydów
Mity i sprostowania
MitKolagen z kremu wnika w skórę i uzupełnia jej własny kolagen.
Jak jestKolagen skóry powstaje w fibroblastach skóry właściwej. Peptydy z kremu działają głównie na powierzchni: wiążą wodę i tworzą film. Według reguły 500 daltonów (Bos i Meinardi, 2000) przez nieuszkodzoną warstwę rogową mogą przenikać tylko cząsteczki mniejsze niż ok. 500 Da, a hydrofilowe peptydy przenikają słabo nawet wtedy. Hydrolizaty kosmetyczne zawierają peptydy o masie od ok. 400 do 25 000 Da. Doniesienia o przenikaniu większych peptydów pochodzą z badań na skórze myszy, m.in. po osłabieniu warstwy rogowej kwasami AHA.
Najczęściej zadawane pytania
Czy kolagen hydrolizowany jest wegański?
Nie. Kolagen występuje wyłącznie u zwierząt, a surowce kosmetyczne pochodzą z żelatyny wołowej, wieprzowej albo z łusek i skóry ryb. Produkty reklamowane jako „kolagen wegański” zawierają inne składniki, np. białka roślinne albo syntetyczne peptydy, pod innymi nazwami INCI.
Czy osoba uczulona na ryby może stosować kosmetyki z kolagenem?
Powinna najpierw ustalić źródło kolagenu u producenta, bo nazwa Hydrolyzed Collagen jest jednakowa dla kolagenu wołowego, wieprzowego i rybiego. Opisano przypadek anafilaksji po zjedzeniu hydrolizowanego kolagenu rybiego u osoby, która prawdopodobnie uczuliła się przez skórę kosmetykiem z kolagenem rybim (Fujimoto i in., 2016). Przy kolagenie wołowym lub wieprzowym alergia na ryby nie jest przeciwwskazaniem.
Czy kolagen wołowy w kosmetykach niesie ryzyko BSE?
Prawo UE zakazuje w kosmetykach materiałów kategorii 1 i 2 w rozumieniu przepisów o produktach ubocznych pochodzenia zwierzęcego oraz składników z nich otrzymanych (zał. II poz. 419 rozp. (WE) nr 1223/2009). Według panelu CIR kolagen i żelatyna otrzymywane wyłącznie ze skór zwierzęcych nie przenoszą patogenów, a surowce z innych tkanek bydlęcych nie mogą zawierać wykrywalnych czynników zakaźnych, w tym BSE; dostawcy opisani w raporcie deklarują brak BSE w swoich hydrolizatach.
Składniki o podobnym działaniu
Źródła
- CosIng: HYDROLYZED COLLAGEN
- Burnett CL i in., Safety Assessment of Skin and Connective Tissue-Derived Proteins and Peptides as Used in Cosmetics, Int J Toxicol 2022; 41(2 Suppl): 21S-42S
- Bos JD, Meinardi MM, The 500 Dalton rule for the skin penetration of chemical compounds and drugs, Exp Dermatol 2000; 9(3): 165-169
- Chai HJ i in., Effects of sizes and conformations of fish-scale collagen peptides on facial skin qualities and transdermal penetration efficiency, J Biomed Biotechnol 2010; 2010: 757301
Opis dotyczy składnika, nie właściwości leczniczych produktu. Kosmetyk pielęgnuje i poprawia wygląd skóry, nie leczy chorób ani nie zastępuje leku. Informacje mają charakter edukacyjny i nie stanowią porady medycznej. Stan prawny składnika odnosi się do rozporządzenia (WE) 1223/2009 na dzień aktualizacji karty.







