Encyklopedia INCI

Ananas Sativus Fruit Extract

Ekstrakt z owocu ananasa

Ekstrakt z owocu ananasa. W peelingach enzymatycznych źródło bromelainy, enzymu rozkładającego białka, który ułatwia złuszczanie zrogowaciałego naskórka.

Czym jest ekstrakt z owocu ananasa

Ananas Sativus Fruit Extract to według CosIng ekstrakt z owocu ananasa (Ananas sativus, rodzina bromeliowate); w botanice ten gatunek nosi dziś nazwę Ananas comosus. CosIng przypisuje mu funkcję kondycjonowania skóry i nie podaje numerów CAS ani WE. Wyodrębniony enzym ma w składach osobną nazwę: Bromelain.

Najważniejszym składnikiem czynnym owocu jest bromelaina owocowa, grupa enzymów rozkładających białka (proteaz cysteinowych). Enzym z owocu (EC 3.4.22.33) różni się od bromelainy z łodygi (EC 3.4.22.32), której jest w roślinie więcej i która dlatego jest głównym źródłem handlowym (Varilla i wsp. 2021). Ekstrakt stosuje się m.in. w peelingach enzymatycznych i maskach. Ile aktywnego enzymu zawiera konkretny surowiec, zależy od sposobu otrzymywania, a nazwa INCI tego nie mówi.

Jak działa ekstrakt z owocu ananasa

  • bromelaina rozcina wiązania peptydowe w białkach łączących zrogowaciałe komórki naskórka, więc naśladuje naturalne złuszczanie; na tej zasadzie działają peelingi enzymatyczne (Trevisol i wsp. 2022);
  • złuszcza bez tarcia, w odróżnieniu od peelingów z drobinkami;
  • gdy enzym jest nieaktywny, ekstrakt działa głównie jako składnik kondycjonujący, zgodnie z funkcją podaną w CosIng.

Stężenia i pH

Według przeglądu Varilli i wsp. bromelaina owocowa jest aktywna w szerokim zakresie pH, około 3-8, i w temperaturze 37-70°C, a bromelaina z łodygi ma optimum około pH 7. Przegląd Trevisol i wsp. wskazuje pH, temperaturę i stabilizację enzymu w recepturze jako warunki zachowania jego aktywności. Nie znaleziono opublikowanych zakresów stężeń ekstraktu w kosmetykach; w badaniach Arshad i wsp. krem zawierał 2% ekstraktu metanolowego.

Dla kogo jest ten składnik

Peelingi enzymatyczne z ananasem wybiera się przy skórze szorstkiej, matowej i z nierównym naskórkiem, także tłustej i mieszanej, oraz wtedy, gdy peelingi z drobinkami zbyt mocno drażnią. Brak tarcia sprawia, że bywają polecane przy skórze wrażliwej i naczynkowej, ale enzym również może podrażniać, więc nie jest to reguła. Nie stosuje się ich u osób uczulonych na ananasa, bromelainę albo papainę (enzym z papai) ani na skórę uszkodzoną, podrażnioną lub świeżo po zabiegach złuszczających.

Jak stosować produkty z ekstraktem z owocu ananasa

Peeling enzymatyczny nakłada się na oczyszczoną skórę i zmywa po czasie podanym przez producenta; enzym potrzebuje wilgoci i czasu kontaktu. W kremach, w których ekstrakt stoi daleko w składzie, jego rola jest pielęgnacyjna, a nie złuszczająca.

Bezpieczeństwo i przeciwwskazania

Ekstrakt nie ma oceny CIR ani opinii SCCS. Bromelaina jest silnym alergenem przy wdychaniu: opisano astmę i nieżyt nosa u pracowników przemysłu farmaceutycznego i laboratoriów (Baur i Fruhmann 1979; Gailhofer i wsp. 1988), dlatego maski w proszku rozrabia się tak, by nie wdychać pyłu. W pierwszej z tych prac 5 z 6 pracowników uczulonych na papainę reagowało też na bromelainę, co wskazuje na reakcje krzyżowe obu enzymów. Przegląd Trevisol i wsp. zwraca uwagę na ryzyko podrażnień i alergii przy peelingach enzymatycznych. Danych o stosowaniu w ciąży brak.

Co pokazują badania

Bezpośrednich badań ekstraktu jest mało. Arshad i wsp. (2016) przez 12 tygodni obserwowali 11 zdrowych osób, które nakładały na jedną połowę twarzy krem z 2% metanolowego ekstraktu z owocu ananasa, a na drugą bazę bez ekstraktu. Autorzy podali wzrost nawilżenia naskórka o 56,74% i spadek TEWL o 73,19% względem wartości wyjściowych, a krem był dobrze tolerowany. Grupa była bardzo mała, a ekstrakt metanolowy różni się od surowców handlowych. Przegląd Trevisol i wsp. (2022) znalazł tylko 11 prac o złuszczaniu enzymatycznym, w tym nieliczne badania kliniczne, i uznał, że przed zaleceniem tej metody potrzebne są solidniejsze badania.

Status prawny w Unii Europejskiej

Regulacja
Nie ujęty w załącznikach - brak ograniczeń rozporządzenia (WE) 1223/2009

Z czym łączyć, z czym uważać

Łączyć z ostrożnością

  • Glycolic Aciddwa sposoby złuszczania tego samego dnia zwiększają ryzyko podrażnienia
  • Papainu osób uczulonych na jeden z enzymów możliwe reakcje krzyżowe
  • dwa enzymy sumują działanie złuszczające

Mity i sprostowania

MitKażdy kosmetyk z ekstraktem z ananasa złuszcza naskórek.

Jak jestZłuszcza tylko aktywny enzym, a jego ilość i aktywność zależą od sposobu otrzymania surowca, pH i stabilizacji w recepturze. Nazwa INCI tego nie ujawnia, a CosIng przypisuje ekstraktowi funkcję kondycjonowania skóry. Działanie złuszczające mają przede wszystkim produkty zaprojektowane jako peelingi, z określonym czasem kontaktu.

MitPeeling enzymatyczny nie może podrażnić, bo nie ma w nim drobinek ani kwasów.

Jak jestEnzymy rozkładają białka naskórka, więc przy zbyt długim kontakcie albo na skórze uszkodzonej mogą ją podrażnić. Bromelaina jest też znanym alergenem, który może reagować krzyżowo z papainą.

Najczęściej zadawane pytania

Jak często można używać peelingu enzymatycznego z ananasem?

Nie ma badań, które ustalałyby częstotliwość dla tego składnika, dlatego obowiązuje zalecenie producenta konkretnego produktu. Przy pierwszych użyciach rozsądnie jest stosować go rzadziej i obserwować, czy skóra nie piecze ani nie czerwienieje.

Czy ekstrakt z ananasa rozjaśnia przebarwienia?

W drugiej pracy Arshad i wsp. (2016) krem z 2% ekstraktu zmniejszał u 11 osób wskaźnik melaniny mierzony aparatem, ale to za mało, by uznać ekstrakt za składnik rozjaśniający. Złuszczanie może wyrównać koloryt, bo usuwa zrogowaciałe komórki, jednak nie hamuje wytwarzania melaniny.

Czy peeling enzymatyczny można łączyć z kwasami AHA?

Oba działają złuszczająco, więc stosowane tego samego dnia sumują ryzyko podrażnienia. Bezpieczniej używać ich w różne dni, a przy skórze wrażliwej wybrać jedną metodę złuszczania.

Składniki o podobnym działaniu

Źródła

  1. CosIng: ANANAS SATIVUS FRUIT EXTRACT
  2. Trevisol TC, Henriques RO, Souza AJA, Furigo A Jr, An overview of the use of proteolytic enzymes as exfoliating agents, J Cosmet Dermatol 2022; 21(8): 3300-3307
  3. Arshad AI, Khan SH, Akhtar N, Formulation development of topical cream loaded with Ananas comosus extract: in vivo evaluation for changes in skin barrier function using biophysical techniques, Acta Pol Pharm 2016; 73(2): 485-494
  4. Baur X, Fruhmann G, Allergic reactions, including asthma, to the pineapple protease bromelain following occupational exposure, Clin Allergy 1979; 9(5): 443-450

Kartę opracowała Redakcja JoKaPROskin. Aktualizacja: .

Opis dotyczy składnika, nie właściwości leczniczych produktu. Kosmetyk pielęgnuje i poprawia wygląd skóry, nie leczy chorób ani nie zastępuje leku. Informacje mają charakter edukacyjny i nie stanowią porady medycznej. Stan prawny składnika odnosi się do rozporządzenia (WE) 1223/2009 na dzień aktualizacji karty.