Encyklopedia INCI

Dipotassium Glycyrrhizate

Glicyryzynian dipotasowy

Sól potasowa kwasu glicyryzynowego z korzenia lukrecji. Rozpuszczalny w wodzie składnik łagodzący, stosowany w kosmetykach dla skóry wrażliwej i skłonnej do zaczerwienień.

Czym jest glicyryzynian dipotasowy

To sól dipotasowa kwasu glicyryzynowego (glicyryzyny), głównego słodkiego składnika korzenia lukrecji. Kwas glicyryzynowy jest saponiną triterpenową: jego część niecukrowa to kwas 18-beta-glicyretynowy, połączony z dwiema cząsteczkami kwasu glukuronowego. Postać soli potasowej dobrze rozpuszcza się w wodzie, dzięki czemu składnik łatwo wprowadzić do toników, żeli i emulsji. Według raportu Cosmetic Ingredient Review (CIR) surowiec ma czystość co najmniej 95%.

Na etykietach pojawia się też zapis Dipotassium Glycyrrhizinate; w CosIng obowiązuje nazwa Dipotassium Glycyrrhizate. To inny składnik niż ekstrakt z korzenia lukrecji i niż Ammonium Glycyrrhizate, sól amonowa tego samego kwasu.

Jak działa na skórę

  • w hodowlach keratynocytów naświetlanych UVB mieszanina alantoiny, bisabololu, pantenolu i glicyryzynianu dipotasowego zmniejszała wytwarzanie prostaglandyny E2 i cytokin związanych z zaczerwienieniem oraz ograniczała stres oksydacyjny w mitochondriach;
  • pokrewny kwas glicyretynowy, część niecukrowa glicyryzyny, nałożony na skórę ludzi nasilał działanie hydrokortyzonu, co wiąże się z hamowaniem enzymu unieczynniającego kortyzol; nie wiadomo, w jakim stopniu dotyczy to soli glicyryzyny w kosmetyku;
  • CosIng przypisuje mu funkcję humektantu, czyli składnika wiążącego wodę.

Stężenia i pH

Według danych zebranych przez CIR glicyryzynian dipotasowy stosowano w kosmetykach w stężeniach do 1%, a sól amonową do 5%. Producent podaje, że sól dipotasowa rozpuszcza się w wodzie i słabo w etanolu, dlatego dodaje się ją do fazy wodnej. Danych o optymalnym pH pracy nie opublikowano.

Dla kogo jest ten składnik

Najwięcej sensu ma w pielęgnacji skóry wrażliwej, reaktywnej, naczynkowej i skłonnej do zaczerwienień, w kosmetykach po ekspozycji na słońce i po zabiegach złuszczających oraz w łagodnych produktach myjących. Pasuje też do skóry tłustej i mieszanej, bo jest rozpuszczalny w wodzie i nie natłuszcza. Unikać go powinny tylko osoby z potwierdzoną alergią na ten składnik lub na glicyryzynę; takie przypadki opisywano rzadko.

Jak stosować produkty z tym składnikiem

Można go stosować rano i wieczorem, na każdym etapie rutyny: w toniku, serum, kremie i żelu myjącym. Dobrze uzupełnia produkty z substancjami, które mogą podrażniać, np. kwasami AHA, retinoidami czy witaminą C, a także inne składniki kojące, takie jak Panthenol, Allantoin i Bisabolol. W składzie INCI stoi zwykle w drugiej połowie listy, zgodnie z typowym stężeniem poniżej 1%.

Bezpieczeństwo i przeciwwskazania

Panel CIR w 2007 roku uznał kwas glicyryzynowy, jego sole i pochodne za bezpieczne w obecnych warunkach stosowania i stężeniach, bo w stężeniach użytkowych nie działają drażniąco, uczulająco, fototoksycznie ani fotouczulająco. W badaniu przenikania przez skórę świni glicyryzynian dipotasowy nie był wykrywalny w płynie akceptorowym. Opisano pojedyncze przypadki alergii kontaktowej na glicyryzynę i jej sole, m.in. u osoby stosującej kosmetyki rozjaśniające z arbutyną i tym składnikiem. Ogólnoustrojowe działania glicyryzyny znane są z przyjmowania doustnego dużych ilości, a nie z nakładania na skórę, dlatego nie ma przeciwwskazań do stosowania kosmetyków z nią w ciąży i u dzieci. Składnik nie zwiększa wrażliwości na słońce.

Co pokazują badania

Najlepiej udokumentowane jest bezpieczeństwo: raport CIR obejmuje badania toksykologiczne, genotoksyczności i rozrodczości oraz testy drażnienia i fototoksyczności. Działanie łagodzące opisano głównie w modelach laboratoryjnych, np. w badaniu Tan i wsp. (2024) na keratynocytach, gdzie oceniano mieszaninę czterech składników, a nie samą sól. W badaniu klinicznym z 2025 roku dorośli ze skórą atopową (postać łagodna lub umiarkowana, okres remisji) stosowali emolient z tym składnikiem albo nie stosowali żadnego emolientu, więc badanie nie pozwala przypisać efektu glicyryzynianowi. Kosmetyk z nim nie zastępuje leków. Brakuje badań porównujących produkt z glicyryzynianem z identycznym podłożem bez niego.

Z czym łączyć, z czym uważać

Dobrze łączy się z

  • Panthenolw badaniu in vitro razem z alantoiną i bisabololem ograniczały mediatory zaczerwienienia
  • Bisabololuzupełnia działanie kojące

Mity i sprostowania

MitSkładniki z lukrecji działają na skórę jak sterydy.

Jak jestGlicyryzyna i kwas glicyretynowy nie są hormonami steroidowymi. Kwas glicyretynowy może wpływać na miejscowy metabolizm kortyzolu, ale glicyryzynian w kosmetyku, stosowany do 1% i słabo przenikający przez skórę, nie ma udokumentowanych efektów ogólnoustrojowych. Nie jest lekiem i nie zastępuje maści ze sterydami.

Najczęściej zadawane pytania

Czy kosmetyk z glicyryzynianem jest bezpieczny w ciąży i przy nadciśnieniu?

Wzrost ciśnienia, zatrzymywanie sodu i utratę potasu opisano po długotrwałym spożywaniu dużych ilości lukrecji lub glicyryzyny; fińska obserwacja łączyła też spożycie ponad 500 mg glicyryzyny tygodniowo z częstszym porodem przed 38. tygodniem ciąży. Kosmetyki zawierają zwykle do 1% tej soli, która w badaniu na skórze świni nie przenikała przez skórę, dlatego tych obserwacji nie przenosi się na stosowanie kosmetyków.

Czy glicyryzynian dipotasowy rozjaśnia przebarwienia jak ekstrakt z lukrecji?

Nie należy tego zakładać. Działanie rozjaśniające ekstraktu z lukrecji wiąże się głównie z glabrydyną, flawonoidem hamującym tworzenie melaniny w badaniach laboratoryjnych, a nie z glicyryzyną. Glicyryzynian dipotasowy jest w kosmetykach przede wszystkim składnikiem łagodzącym.

Czym różni się od Ammonium Glycyrrhizate?

To sole tego samego kwasu glicyryzynowego: potasowa i amonowa. Mają podobne zastosowanie i zostały ocenione przez CIR w jednym raporcie. Różnią się rozpuszczalnością: sól amonowa rozpuszcza się też w mieszaninach wodno-alkoholowych, glicerynie i glikolu propylenowym, co ma znaczenie głównie dla technologa.

Składniki o podobnym działaniu

Źródła

  1. CosIng: DIPOTASSIUM GLYCYRRHIZATE
  2. Cosmetic Ingredient Review Expert Panel, Final report on the safety assessment of Glycyrrhetinic Acid, Potassium Glycyrrhetinate, (...) Dipotassium Glycyrrhizate (...) and Potassium Glycyrrhizinate, International Journal of Toxicology 2007
  3. Tan C i in., The combination of allantoin, bisabolol, D-panthenol and dipotassium glycyrrhizinate mitigates UVB-induced PGE2 synthesis by keratinocytes, International Journal of Cosmetic Science 2024
  4. Xia J i in., Investigating the efficacy of dipotassium glycyrrhizin emollients in adult atopic dermatitis: a focused randomized parallel-controlled clinical study, Pakistan Journal of Medical Sciences 2025

Opis dotyczy składnika, nie właściwości leczniczych produktu. Kosmetyk pielęgnuje i poprawia wygląd skóry, nie leczy chorób ani nie zastępuje leku. Informacje mają charakter edukacyjny i nie stanowią porady medycznej. Stan prawny składnika odnosi się do rozporządzenia (WE) 1223/2009 na dzień aktualizacji karty.