Encyklopedia INCI

Dipropylene Glycol

Glikol dipropylenowy

Mieszanina izomerów oksydipropanolu, produkt uboczny wytwarzania glikolu propylenowego. W kosmetykach rozpuszcza kompozycje zapachowe i reguluje lepkość.

Czym jest glikol dipropylenowy

Dipropylene Glycol (DPG) to eter zbudowany z dwóch reszt glikolu propylenowego, o masie cząsteczkowej 134,2. Produkt handlowy jest mieszaniną trzech izomerów o czystości zwykle 98%, w której izomer 1,1′-oksydipropan-2-ol (CAS 110-98-5) stanowi zwykle do 48%; dlatego CosIng podaje dwa numery CAS i WE. Powstaje jako produkt uboczny wytwarzania glikolu propylenowego. Jest cieczą o niskiej prężności par, mieszającą się z wodą (OECD, 2001).

Według tego samego opracowania kosmetyki i kompozycje zapachowe odpowiadały w USA za ok. 10% zużycia DPG; resztę pochłaniały głównie plastyfikatory, żywice i płyny techniczne. CosIng przypisuje mu funkcje substancji zapachowej i perfumującej, rozpuszczalnika i regulatora lepkości. W kosmetykach spotyka się go m.in. w perfumach i produktach perfumowanych, także w odżywkach do włosów.

Jak działa glikol dipropylenowy

Nie jest składnikiem aktywnym pielęgnacji; jego zadania są technologiczne:

  • rozpuszcza i rozcieńcza kompozycje zapachowe i olejki eteryczne, dzięki czemu zapach równomiernie rozkłada się w produkcie;
  • reguluje lepkość i ułatwia rozprowadzanie;
  • jako glikol wiąże wodę; opracowanie OECD wymienia wśród jego funkcji w kosmetykach humektant i emolient.

Jak inne glikole oddziałuje na warstwę rogową. W badaniu in vitro glikol dipropylenowy, propylenowy i butylenowy zwiększały ruchliwość lipidów warstwy rogowej, a istotne zwiększenie przenikania przez nią wykazano dla glikolu butylenowego i propylenowego (Kis i in., 2022).

Stężenia i pH

Gdy panel Cosmetic Ingredient Review (CIR) oceniał DPG w 1985 r., stosowano go w stężeniach do 50%; ocenę „bezpieczny w obecnych warunkach stosowania” potwierdzono w 2004 r. DPG jako alkohol nie ulega hydrolizie i działa niezależnie od pH produktu.

Dla kogo jest glikol dipropylenowy

Nadaje się do produktów dla każdego typu skóry i do kosmetyków do włosów. Nie jest dla osób z potwierdzoną alergią na ten glikol, która jest rzadka. Reakcja na perfumowany kosmetyk może mieć różne przyczyny; to, czy odpowiada za nią DPG, czy substancje zapachowe, rozstrzyga test płatkowy.

Jak stosować produkty z glikolem dipropylenowym

Porę i sposób użycia wyznacza rodzaj produktu. W składzie DPG sygnalizuje zwykle, że kosmetyk jest perfumowany albo zawiera olejki eteryczne, bo jest typowym rozpuszczalnikiem zapachów. Osoby wybierające kosmetyki bezzapachowe mogą traktować go jako wskazówkę, by sprawdzić, czy w składzie jest Parfum.

Bezpieczeństwo i przeciwwskazania

Panel CIR uznał DPG za bezpieczny w 1985 r. i potwierdził to w 2004 r. Według podsumowania OECD doustna LD50 u szczurów przekracza 13 g/kg masy ciała, a DPG słabo drażni skórę i oczy królików. U 33 ochotników roztwór 25% nałożony na 24 godziny pod półokluzją wywołał łagodny rumień u 9 osób w jednym z dwóch odczytów i u 2 w obu, a 22 osoby nie zareagowały.

Wśród 503 kolejnych pacjentów z wypryskiem testowanych DPG w stężeniach 1-10% uczulenie stwierdzono u 1 osoby, a u 22 wynik był wątpliwy (Johansen i in., 1995). Opisano też przypadek alergii kontaktowej na DPG zawarty w płynie z hydrokortyzonem (Peterson i in., 2022). DPG nie był genotoksyczny, a w badaniach rozwojowych nie działał szkodliwie na płód do dawki 5 g/kg masy ciała na dobę u szczurów i 1,2 g/kg u królików, więc nie ma przesłanek do unikania go w ciąży.

Co pokazują badania

Badania dotyczą bezpieczeństwa, a nie działania pielęgnacyjnego: to przede wszystkim toksykologia na zwierzętach, jeden test drażnienia na ochotnikach i jedna seria testów płatkowych u pacjentów z lat 90. Dane o uczuleniach są skąpe w porównaniu z glikolem propylenowym, dlatego częstości alergii na DPG w populacji nie da się dokładnie oszacować.

Status prawny w Unii Europejskiej

Regulacja
Nie ujęty w załącznikach - brak ograniczeń rozporządzenia (WE) 1223/2009

Z czym łączyć, z czym uważać

Dobrze łączy się z

  • Parfumtypowy rozpuszczalnik i nośnik kompozycji zapachowych

Mity i sprostowania

MitGlikol dipropylenowy to chemikalium przemysłowe, więc nie powinien być w kosmetykach.

Jak jestDPG rzeczywiście służy do produkcji plastyfikatorów i żywic, ale zastosowania przemysłowe nie mówią nic o bezpieczeństwie w kosmetyku. Liczą się czystość surowca, stężenie i droga narażenia. Ocena OECD wskazuje na bardzo wysokie dawki śmiertelne w badaniach ostrych, słabe działanie drażniące i rzadkie uczulenia, a panel CIR uznał DPG za bezpieczny w kosmetykach.

Najczęściej zadawane pytania

Czy glikol dipropylenowy to to samo co glikol propylenowy?

Nie. DPG to większa cząsteczka zbudowana z dwóch reszt glikolu propylenowego połączonych mostkiem eterowym i występuje jako mieszanina izomerów. Różnią się też profilem alergii: na glikol propylenowy w testach płatkowych reaguje kilka procent pacjentów, a na DPG w badaniu z 1995 r. tylko 1 z 503.

Czy DPG w olejku eterycznym oznacza, że olejek jest rozcieńczony?

Tak. Czysty olejek eteryczny powinien składać się wyłącznie z substancji wydzielonych z rośliny. W badaniu 31 olejków neroli, mandarynkowego i bergamotowego kupionych przez internet ponad 19% próbek rozcieńczono rozpuszczalnikami (m.in. glikolem propylenowym i dipropylenowym, cytrynianem trietylu) albo olejem roślinnym (Pierson i in., 2021). W gotowym kosmetyku perfumowanym DPG jest natomiast zwykłym składnikiem technologicznym.

Czy glikol dipropylenowy jest wegański?

Tak. DPG jest związkiem syntetycznym, powstającym przy produkcji glikolu propylenowego z tlenku propylenu, i nie zawiera składników pochodzenia zwierzęcego. O wegańskim charakterze produktu decydują pozostałe składniki.

Składniki o podobnym działaniu

Źródła

  1. CosIng: DIPROPYLENE GLYCOL
  2. OECD SIDS, Dipropylene glycol (mixed isomers and dominant isomer), SIDS Initial Assessment Report, SIAM 11, 2001
  3. Johansen JD, Jemec GB, Rastogi SC, Contact sensitization to dipropylene glycol in an eczema population, Contact Dermatitis 1995; 33(3): 211-212
  4. Pierson M i in., Type and magnitude of non-compliance and adulteration in neroli, mandarin and bergamot essential oils purchased on-line: potential consumer vulnerability, Sci Rep 2021; 11: 11096

Kartę opracowała Redakcja JoKaPROskin. Aktualizacja: .

Opis dotyczy składnika, nie właściwości leczniczych produktu. Kosmetyk pielęgnuje i poprawia wygląd skóry, nie leczy chorób ani nie zastępuje leku. Informacje mają charakter edukacyjny i nie stanowią porady medycznej. Stan prawny składnika odnosi się do rozporządzenia (WE) 1223/2009 na dzień aktualizacji karty.