Encyklopedia INCI

Scutellaria Baicalensis Root Extract

Ekstrakt z korzenia tarczycy bajkalskiej

Wyciąg z korzenia tarczycy bajkalskiej, bogaty we flawony, głównie bajkalinę. W CosIng składnik ściągający, nawilżający i łagodzący; opisano pojedyncze przypadki uczulenia.

Czym jest ekstrakt z korzenia tarczycy bajkalskiej

Scutellaria Baicalensis Root Extract to wyciąg z korzenia tarczycy bajkalskiej (Scutellaria baicalensis), byliny z rodziny jasnotowatych, rosnącej na Syberii, w Mongolii, Chinach i Korei. Wysuszony korzeń, w medycynie chińskiej huang qin, należy do 50 podstawowych surowców tej tradycji i przyjmuje się go doustnie, w wywarach i preparatach ziołowych; to inne zastosowanie i inne dawki niż ekstrakt w kremie, więc danych z użycia doustnego nie przenosi się na kosmetyk. CosIng przypisuje ekstraktowi funkcje ściągającą, nawilżającą i łagodzącą.

Głównymi składnikami są flawony w postaci glukuronidów, bajkalina, wogonozyd i glukuronid oroksyliny A, oraz ich aglikony: bajkaleina, wogonina i oroksylina A. W jednym wyciągu wodnym opisanym w raporcie CIR bajkalina stanowiła 40,6%, a sześć głównych flawonoidów łącznie 68,5% suchego wyciągu. Surowce kosmetyczne otrzymuje się wodą, etanolem (30% albo 90%) lub glikolem butylenowym, więc ich skład się różni.

Jak działa ekstrakt z korzenia tarczycy bajkalskiej

  • Łagodzenie: u myszy z doświadczalnym odczynem alergicznym wywołanym dinitrochlorobenzenem krem z 0,1% albo 0,5% wyciągu wodnego zmniejszał pogrubienie naskórka i napływ komórek tucznych (dane z raportu CIR).
  • Melanina: w badaniach laboratoryjnych zebranych w raporcie CIR wyciągi etanolowe i metanolowe hamowały syntezę melaniny, a wyciągi wodne, heksanowe i w octanie etylu nie; działanie zależy więc od rozpuszczalnika.

Stężenia i pH

Według ankiet przemysłu z lat 2018-2019, zebranych w raporcie CIR, ekstrakt stosuje się w stężeniach 0,00001-0,5%: do 0,5% w kremach nawilżających, do 0,07% w cieniach do powiek, a w produktach spłukiwanych i w kosmetykach do włosów najwyżej 0,002%. Wymagań co do pH nie opublikowano; wyciągi wodne, etanolowe i glikolowe dodaje się do fazy wodnej.

Dla kogo jest ten składnik

Ma sens w kremach dla skóry suchej i wrażliwej, w których pełni funkcję łagodzącą i nawilżającą. Nie powinny go stosować osoby z potwierdzonym uczuleniem na ten ekstrakt.

Bezpieczeństwo i przeciwwskazania

Panel CIR uznał ekstrakt z korzenia za bezpieczny w obecnych warunkach stosowania (raport końcowy z 2020 r., opublikowany w 2025 r.). Produkt z 0,001% ekstraktu nie uczulał w teście HRIPT na 220 osobach, choć u 3 osób wystąpiły słabe reakcje w fazie indukcji, a u 1 w fazie prowokacji. Surowiec glikolowy badany w stężeniu 10% nie uczulał 49 osób, a nierozcieńczony surowiec etanolowy 54 osób. Opisano jednak przypadki uczulenia: u dwóch kobiet z długotrwałymi zmianami na powiekach i twarzy przyczyną okazały się kremy z filtrem zawierające ekstrakt z korzenia, a testy płatkowe z samym ekstraktem były dodatnie; w przypadku, w którym wykonano też test z naświetlaniem, reakcja od niego nie zależała. Kolejny przypadek, z kosmetykiem zawierającym też resweratrol, opisano w 2022 r. (Badaoui, 2022). Podobne reakcje opisano na ekstrakt z całej rośliny (Scutellaria Baicalensis Extract), dla którego panel CIR uznał dane za niewystarczające do oceny bezpieczeństwa. Test fototoksyczności 3T3 NRU surowca wodnego był ujemny.

Co pokazują badania

Dane o skuteczności pochodzą z hodowli komórek i badań na zwierzętach, a z udziałem ludzi prowadzono tylko testy tolerancji. W hodowlach ludzkich komórek brodawki włosa ekstrakt i bajkalina osłabiały odpowiedź komórek na androgeny, a u myszy bajkalina nakładana na skórę przyspieszała wejście mieszków w fazę wzrostu (Kim i in., 2014; Shin i in., Naunyn-Schmiedeberg’s Archives of Pharmacology 2015). Badań kosmetyków z tym ekstraktem na ludziach, oceniających wypadanie włosów, zaczerwienienie czy przebarwienia, nie znaleziono.

Status prawny w Unii Europejskiej

Regulacja
Nie ujęty w załącznikach - brak ograniczeń rozporządzenia (WE) 1223/2009

Mity i sprostowania

MitEkstrakt z tarczycy bajkalskiej to naturalny filtr UV.

Jak jestWyciąg pochłania promieniowanie w zakresie 200-300 nm, czyli UVC i część UVB, ale w UE substancje chroniące skórę przed UV muszą być wymienione w załączniku VI rozporządzenia 1223/2009, a tego ekstraktu tam nie ma. SPF kremu wynika z zatwierdzonych filtrów i pomiaru gotowego produktu.

Najczęściej zadawane pytania

Jak sprawdzić, czy reakcja na krem z filtrem to uczulenie na tarczycę bajkalską?

Rozstrzyga to dermatolog testem płatkowym z samym ekstraktem; w opisanych przypadkach używano stężenia 0,2% w mieszaninie wody i etanolu, a osoby z grupy kontrolnej nie reagowały. Po potwierdzeniu uczulenia warto sprawdzać skład pod kątem obu nazw: Scutellaria Baicalensis Root Extract i Scutellaria Baicalensis Extract.

Czy ekstrakt z tarczycy bajkalskiej można stosować w ciąży?

Panel CIR przeanalizował badania, w których wyciąg wodny z korzenia podawano ciężarnym szczurom i myszom doustnie w dawkach wielokrotnie przekraczających narażenie z kosmetyków; przejściową obecność dodatkowych żeber lędźwiowych u płodów szczurów uznał za zmienność, a nie wadę rozwojową. W kosmetykach ekstraktu jest najwyżej 0,5%. Badań kosmetyków z tym ekstraktem u kobiet w ciąży nie ma.

Czy ekstrakt to to samo co bajkalina w składzie?

Nie. Baicalin to w CosIng osobna nazwa INCI czystego flawonoidu, z funkcjami przeciwutleniającą i kondycjonującą. Ekstrakt z korzenia zawiera bajkalinę razem z innymi flawonami, np. wogonozydem i bajkaleiną, a jej zawartość zależy od sposobu ekstrakcji i nie jest podawana na etykiecie.

Składniki o podobnym działaniu

Źródła

  1. CosIng: SCUTELLARIA BAICALENSIS ROOT EXTRACT
  2. Johnson W i in., Safety Assessment of Scutellaria baicalensis-Derived Ingredients as Used in Cosmetics, International Journal of Toxicology 2025; 44(2 suppl): 124S-138S (Cosmetic Ingredient Review)
  3. Kim AR i in., The inhibitory effect of Scutellaria baicalensis extract and its active compound, baicalin, on the translocation of the androgen receptor with implications for preventing androgenetic alopecia, Planta Medica 2014; 80(2-3): 153-158
  4. Badaoui A, Allergic contact dermatitis to resveratrol and Scutellaria baicalensis root extract in a cosmetic product, Contact Dermatitis 2022; 87(3): 282-283

Kartę opracowała Redakcja JoKaPROskin. Aktualizacja: .

Opis dotyczy składnika, nie właściwości leczniczych produktu. Kosmetyk pielęgnuje i poprawia wygląd skóry, nie leczy chorób ani nie zastępuje leku. Informacje mają charakter edukacyjny i nie stanowią porady medycznej. Stan prawny składnika odnosi się do rozporządzenia (WE) 1223/2009 na dzień aktualizacji karty.